Redakcja @Lipinski

26645

Zajrzyjmy do Żytomierza

Żytomierz jest miastem rzadko odwiedzanym przez polskich turystów. Trudno się temu dziwić. Miasto to (odwrotnie proporcjonalnie do jego roli w historii Rzeczypospolitej i polskiej diaspory na dzisiejszej Ukrainie) miłośnikom zabytków i miejsc związanych z polską kultura ma niewiele do zaoferowania. Warto je jednak odwiedzić, zatrzymując się tu choć na kilka godzin, niejako przy okazji, po drodze do odległego o 150 km Kijowa, albo łącząc pobyt w nim z pielgrzymką do sanktuarium w Berdyczowie.

Stolin

Stolin to położone nad Horyniem miasto rejonowe na białoruskim Polesiu, liczące obecnie ok. 12 tys. mieszkańców (1999). Pierwsze wzmianki o Stolinie pochodzą z XII i XIII-wiecznych latopisów, które wspominają o nim jako o jednym z grodów nadhoryńskich należących do księstwa turowsko-pińskiego.

Burbiszki

Ziemie, na których leżą Burbiszki należały od 1817 r. do wywodzącego się z Pomorza rodu Bażeń-skich. W tej miejscowości warto zwiedzić neogotycki polski dwór i rozległy park, rozciągający się obecnie na obszarze 28 ha. Zwraca uwagę zespół stawów i kanałów, z 15 sztucznymi wysepkami połączonymi mostkami. W parku stoi statua Matki Boskiej z XIX w. oraz pierwszy na Litwie pomnik Adama Mickiewicza, dłuta Kazimierza Uliańskiego, napis na cokole brzmi: “Litwo, Ojczyno moja”. Dziełem tego samego artysty są też lwy i pomnik wielkiego księcia Witolda. Stojący w centrum zało-żenia neogotycki dwór został zbudowany z kamienia. Jest nieregularną budowlą, z basztą zwieńczoną blankami. Dawniej baszty znajdowały się po obu stronach, jedną zburzono po II wojnie światowej. W odrestaurowanym wnętrzu znajduje się oryginalne XVIII i XIX-wieczne wyposażenie przekazane przez rodzinę dawnych właścicieli oraz herb rodu i dokumenty.
Na początku XX w. często przyjeżdżał tu Kornel Makuszyński. W 1913 r. wziął ślub z dziedziczką dworu, Emilią Bażeńską. Rozkochany w architekturze zakopiańskiej, przywiózł domek spod Tatr i postawił go w ogrodzie. Podobno w latach 1923-24, podczas wakacji napisał w nim poemat “Pieśń o Ojczyźnie”. Podczas II wojny światowej Bażeńscy utracili ziemię, a pałac został zrujnowany. Ostatnim właścicielem majątku był Adam Bażeński, który oficjalnie przekazał go w 1991 r. państwu litewskiemu z przeznaczeniem na cele kulturalne. We wnętrzach dworu odbywają się koncerty muzyki klasycznej.

Jakub Czarnowski

Rosjanie chcą Zakajewa

Rosyjska Prokuratura Generalna przesłała do Polski wniosek o wydanie jej obywatela Ahmeda Zakajewa aby pociągnąć go odpowiedzialności za ciężkie przestępstwa, których dopuścił się na terytorium Federacji Rosyjskiej – podała dziś oficjalnie Agencja ITAR-TASS. Polskie Radio już w piątek informowało o tym, że dokumenty, w tym te dotyczące ekstradycji, zostały przygotowane i wysłane do Polski.