Eugeniusz Wiśniewski @Eugeniusz Wisniewski

1820

Połączonym siłom Rosji i Prus Kościuszko nie dał rady. 6 czerwca 1794 przegrał pod Szczekocinami

6 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Bitwa pod Szczekocinami, stoczona 6 czerwca 1794 roku, była jedną z kluczowych, a zarazem najbardziej tragicznych potyczek insurekcji kościuszkowskiej. Starły się w niej siły polskie pod dowództwem Tadeusza Kościuszki z przeważającymi wojskami rosyjsko-pruskimi, dowodzonymi przez króla Prus Fryderyka Wilhelma II oraz rosyjskiego generała Fiodora Denisowa. Nierówność sił, potężna przewaga artyleryjska nieprzyjaciela i strategiczne błędy sprawiły, […]

„Przyzwyczajanie piszących, aby myśleli w określony sposób”. 6 czerwca 1990 roku zniesiono cenzurę

6 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

Dzień 6 czerwca 1990 roku przeszedł do historii jako symboliczny i faktyczny koniec cenzury w Polsce. Właśnie wtedy przestał istnieć Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk, instytucja, która przez dziesięciolecia odpowiadała za prewencyjne tłumienie wolności słowa w służbie reżimu komunistycznego. Cenzura w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej była narzędziem politycznym. Jej zadaniem było nie tylko eliminowanie treści […]

Święty Bonifacy. Anglik, który został „apostołem Niemiec”

5 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

5 czerwca Kościół Katolicki wspomina świętego Bonifacego, benedyktyńskiego mnicha, biskupa, misjonarza i męczennika, nazywanego „apostołem Niemiec”. Urodził się około 675 roku w Anglii, prawdopodobnie w Wesseksie. Na chrzcie otrzymał imię Winfryd, a imię Bonifacy otrzymał później od papieża Grzegorza II. Od młodości odczuwał powołanie do życia zakonnego. Wstąpił do benedyktynów, najpierw w opactwie w Exeter, […]

Francja nie ograniczy tajemnicy spowiedzi. Parlament wycofał kontrowersyjny zapis

5 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Francuski parlament zrezygnował z propozycji ograniczenia tajemnicy spowiedzi w projekcie ustawy dotyczącym ochrony małoletnich przed wykorzystywaniem seksualnym w szkołach i placówkach pozaszkolnych. Z przyjętego w tym tygodniu tekstu usunięto wzmiankę o sakramencie pokuty. Francuscy parlamentarzyści w poniedziałek, krótko przed północą, jednogłośnie przyjęli projekt ustawy mającej wzmocnić ochronę małoletnich w szkołach oraz instytucjach pozaszkolnych. W trakcie […]

„Wójtowie zmienili położenie placu targowego”. 5 czerwca 1257 roku Bolesław Wstydliwy lokował Kraków

5 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

5 czerwca 1257 roku na wiecu w Koperni książę krakowski i sandomierski Bolesław Wstydliwy wystawił dokument lokacyjny Krakowa, nadając miastu prawo magdeburskie na wzór Wrocławia. Był to jeden z przełomowych momentów w historii ustroju i przestrzennej organizacji Starego Miasta. Lokacja objęła centralną część istniejącego już ośrodka osadniczego i stała się podstawą rozwoju krakowskiego samorządu miejskiego. […]

„Nasza Wieża Eiffla”, czyli Panorama Racławicka [+FOTO]

5 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , , , /Przez

Dzieło zaprezentowano po raz pierwszy 5 czerwca 1894 roku we Lwowie. Wzbudziło sensację i zachwyt. Oto jego historia. W drugiej połowie XIX wieku Lwów przygotowywał się do wielkiego wydarzenia – Powszechnej Wystawy Krajowej, która miała ukazać dorobek gospodarczy, kulturalny i cywilizacyjny Galicji w ramach monarchii austro-węgierskiej. Wystawa miała być nie tylko manifestacją rozwoju, lecz także […]

Cudzoziemcy chcą kupować nieruchomości przy granicy z Rosją. Finlandia: będziemy blokować transakcje zagrażające bezpieczeństwu

5 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

Fiński minister obrony Antti Häkkänen odmówił zgody 14 nabywcom spoza Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego na zakup nieruchomości w Finlandii. Część spraw dotyczyła miejscowości położonych na wschodzie kraju, w pobliżu granicy z Rosją. Według fińskiego ministerstwa obrony wnioski złożyli obywatele albo firmy należące do obywateli Chin, Ukrainy, Turcji i Indii. Chodziło o nieruchomości w […]

USA pokażą Golden Dome w 2028 roku. Laserowa broń ma niszczyć rakiety

5 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Stany Zjednoczone chcą latem 2028 roku zaprezentować elementy systemów energii skierowanej rozwijanych dla tarczy Golden Dome for America. Amerykański resort obrony przekonuje, że podstawy technologii są już gotowe, a głównym zadaniem pozostaje ich integracja, zwiększenie skali produkcji i dostosowanie do działania w systemie obrony przeciwrakietowej. Golden Dome ma być wielowarstwową tarczą chroniącą terytorium USA przed […]

Rzym: Uczniowie odkryli luksusową starożytną rezydencję pod szkolną salą gimnastyczną [+FOTO]

5 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Pod budynkiem Liceo Scientifico Cavour w Rzymie, w pobliżu Koloseum, odkryto część dużej rzymskiej domus z połowy II wieku po Chrystusie. Pozostałości luksusowego domu znajdowały się pod męską salą gimnastyczną szkoły. Odkrycie opisane przez Live Science zostało zaprezentowane publicznie 28 maja 2026 roku. W spotkaniu wzięli udział m.in. nauczycielka historii i łaciny Claudia Marino oraz […]

Budynki jak butelki, niesamowite prototypy, Panorama Racławicka. 5 czerwca 1894 roku wystartowała Wielka Wystawa Krajowa we Lwowie

5 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

5 czerwca 1894 roku we Lwowie rozpoczęła się Powszechna Wystawa Krajowa – jedno z najważniejszych wydarzeń gospodarczo-kulturalnych epoki rozbiorów. Zorganizowana w setną rocznicę insurekcji kościuszkowskiej, miała być nie tylko przeglądem osiągnięć Galicji, ale także wyrazem jedności narodu polskiego ponad podziałami zaborczymi. Organizacji podjął się Lwów, a wystawa odbiła się szerokim echem także za granicą – […]

„Wieże i gmachy waliły się na ziemię”. 5 czerwca 1443 roku Polskę nawiedziło największe trzęsienie ziemi w historii

5 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Siła wstrząsu szacowana jest dziś na 6 do 8 stopni w skali Richtera. Ale nie były to pierwsze, ani jedyne potężne wstrząsy, które nawiedziły południową Polskę. Epicentrum trzęsienia jest przedmiotem sporu. Starsze i popularne opracowania lokalizowały je na Przedgórzu Sudeckim lub w rejonie Wzgórz Strzelińskich, natomiast w nowszej literaturze sejsmologicznej wskazuje się środkową Słowację. 6-8 […]

Wywiady pięciu państw ostrzegają przed Chinami. Fałszywe oferty pracy mają służyć szpiegostwu wojskowemu

4 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

Służby państw sojuszu Five Eyes ostrzegły 3 czerwca 2026 roku, że chiński wywiad wojskowy wykorzystuje fałszywe oferty pracy i fikcyjne rekrutacje do pozyskiwania informacji od wojskowych, urzędników oraz osób mających dostęp do danych wrażliwych. Five Eyes to sojusz wywiadowczy Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, Kanady, Australii i Nowej Zelandii. Według komunikatu zatytułowanego „Safeguarding Our Secrets” chińskie […]

Niezabliźniona rana Węgrów. 4 czerwca 1920 roku podpisano traktat w Trianon

4 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

Traktat w Trianon, podpisany 4 czerwca 1920 roku w pałacu Grand Trianon w Wersalu, był jednym z najbardziej bolesnych momentów w historii Węgier. Zawarty pomiędzy odtworzonym Królestwem Węgier a mocarstwami sprzymierzonymi i stowarzyszonymi, miał na celu uporządkowanie sytuacji po rozpadzie monarchii austro-węgierskiej. Jego skutki dla Węgier były jednak dramatyczne i odcisnęły piętno na życiu politycznym […]

W Gdańsku odkryto XIII-wieczną płytę nagrobną. Pod nią może znajdować się pochówek [+FOTO]

4 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Archeolodzy prowadzący badania w centrum Gdańska natrafili na granitową płytę nagrobną z XIII wieku. To kolejne tego typu znalezisko w rejonie dawnego zamczyska, gdzie wcześniej odkryto m.in. płytę z wizerunkiem rycerza. Granitowa płyta nagrobna z reliefem krzyża łacińskiego została odkryta w wykopie przy ulicach Grodzkiej i Sukienniczej w Gdańsku. Badania prowadzi tam firma ArcheoScan, a […]

To nie były wybory, tylko referendum. Dziś rocznica wyborów z 4 czerwca 1989

4 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Czerwiec 1989 roku na trwałe zapisał się w historii Polski. 4 czerwca 1989 roku, po blisko półwieczu rządów monopartyjnych, Polacy po raz pierwszy od zakończenia II wojny światowej mogli wziąć udział w częściowo wolnych wyborach parlamentarnych. Wybory do Sejmu miały charakter kontraktowy, natomiast wybory do przywróconego Senatu były wolne. Ich wynik doprowadził do głębokiej zmiany […]

Dziś Boże Ciało. Katolicy przejdą w procesjach ulicami

4 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Dziś Kościół katolicki obchodzi uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa, znaną w Polsce jako Boże Ciało. Wierni uczestniczą we Mszach świętych oraz procesjach eucharystycznych do czterech ołtarzy. Boże Ciało należy do najważniejszych uroczystości w roku liturgicznym. Przypada w czwartek po uroczystości Trójcy Przenajświętszej. W centrum obchodów znajduje się wiara w rzeczywistą obecność Chrystusa w Eucharystii. […]

Narodowa arka. 4 czerwca 1817 roku powstało Ossolineum

4 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Zakład Narodowy im. Ossolińskich, znany powszechnie jako Ossolineum, to jedna z najstarszych i najważniejszych instytucji naukowych i kulturalnych w Polsce. Jego historia, nierozerwalnie spleciona z losami kraju, rozpoczęła się w 1817 roku, gdy hrabia Józef Maksymilian Ossoliński ufundował we Lwowie instytucję, mającą chronić i rozwijać dziedzictwo narodowe. 4 czerwca 1817 roku cesarz Austrii Franciszek I […]

Święta Klotylda, królowa Franków

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

3 czerwca Kościół wspomina św. Klotyldę, królową Franków, żonę Chlodwiga I i jedną z najważniejszych kobiet w dziejach wczesnośredniowiecznej chrystianizacji Europy Zachodniej. Klotylda urodziła się około 470 lub 474 roku, najprawdopodobniej w Lyonie. Pochodziła z burgundzkiego rodu królewskiego. Była córką Chilperyka II, króla Burgundów. Jej młodość przypadła na czas walk dynastycznych w państwie Burgundów. Według […]

Ranking: Harvard najlepszy na świecie. Polskie uczelnie daleko

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , , , /Przez

Uniwersytet Jagielloński zajął 396. miejsce w najnowszym rankingu Center for World University Rankings i został najwyżej sklasyfikowaną polską uczelnią. W pierwszym tysiącu zestawienia znalazło się tylko 10 polskich uczelni i instytucji naukowych. Center for World University Rankings opublikowało najnowszą edycję globalnego rankingu uczelni na 2026 rok. Pierwsze miejsce ponownie zajął Uniwersytet Harvarda, a za nim […]

Rój autonomicznych okrętów ma zatrzymywać rosyjskie drony w rejonie Odessy

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Duńska firma BlueShadow pracuje z ukraińskimi jednostkami obronnymi nad systemem roju autonomicznych jednostek nawodnych, który ma chronić wybrzeże w rejonie Odessy. Pierwsza eskadra, uzbrojona w pociski i drony przechwytujące, mogłaby wejść do służby na początku 2027 roku. Jak podał Reuters, projekt ma pomóc w wykrywaniu i zwalczaniu rosyjskich dronów lecących nad Morzem Czarnym w kierunku […]

Polska ma już ponad 613 ton złota. Glapiński nie widzi obecnie potrzeby podwyżek stóp

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , , /Przez

Narodowy Bank Polski ma obecnie około 613 ton złota, a wartość tych zasobów według stanu na koniec maja wynosi około 324,2 mld zł – poinformował prezes NBP Adam Glapiński. Jak dodał, Polska znajduje się już w pierwszej dziesiątce państw świata z największymi zasobami złota. „Narodowy Bank Polski ma w tej chwili, tak jak dzisiaj to […]

Dziewięciu polskich salezjanów zostanie beatyfikowanych w Krakowie

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Dziewięciu polskich salezjanów, zamordowanych przez Niemców w obozach Auschwitz i Dachau podczas II wojny światowej, zostanie beatyfikowanych 6 czerwca w Sanktuarium św. Jana Pawła II w Krakowie. Uroczystości będzie przewodniczył kard. Marcello Semeraro, prefekt Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych. Beatyfikacja ks. Jana Świerca SDB i jego ośmiu towarzyszy odbędzie się 6 czerwca 2026 roku w Sanktuarium św. […]

Izrael pobił rekord eksportu broni. Najwięcej kupuje Europa

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Izraelski eksport obronny osiągnął w 2025 roku rekordowe 19,2 mld dolarów. To wzrost o prawie 30 proc. wobec poprzedniego roku i piąty z rzędu rekord izraelskiego przemysłu zbrojeniowego. Izrael pobił historyczny rekord eksportu uzbrojenia. Według danych opublikowanych 2 czerwca przez izraelskie Ministerstwo Obrony wartość zagranicznych kontraktów obronnych podpisanych w 2025 roku wyniosła 19,2 mld dolarów. […]

Asseco pokazało „Polskiego Antydrona”. System ma wykrywać drony za pomocą sensorów na latarniach

3 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , , , /Przez

Asseco Poland zaprezentowało system „Polski Antydron”, służący do wykrywania i monitorowania nisko lecących bezzałogowców. Rozwiązanie opiera się na sensorach akustycznych montowanych na latarniach ulicznych oraz algorytmach sztucznej inteligencji. System pokazano pod koniec maja podczas Kongresu Bezpieczeństwo Polski, który odbywał się w Jasionce koło Rzeszowa. Czujniki zasilane są z istniejącej infrastruktury oświetleniowej, a zebrane przez nie […]

Ta deklaracja szła dalej niż 13. punkt Wilsona, a mimo to mało kto o niej pamięta. 3 czerwca 1918 ogłoszono deklarację wersalską

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Wśród licznych rocznic związanych z odzyskaniem przez Polskę niepodległości, niesłusznie pomijane jest jedno z najistotniejszych wydarzeń 1918 roku: deklaracja wersalska. 3 czerwca 1918 roku w Wersalu szefowie rządów Francji, Wielkiej Brytanii i Włoch ogłosili deklarację, w której uznali utworzenie „zjednoczonego i niepodległego państwa polskiego z wolnym dostępem do morza” za jeden z warunków trwałego i […]

List, który zapowiedział rewolucję. 3 czerwca 1524 roku Kopernik po raz pierwszy zaprotestował przeciw geocentryzmowi

3 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

3 czerwca 1524 roku Mikołaj Kopernik, przebywający we Fromborku, napisał list do krakowskiego kanonika, kartografa i historyka Bernarda Wapowskiego. Dokument znany dziś jako „List przeciwko Wernerowi” uchodzi za drugą znaną pracę astronomiczną Kopernika, po wcześniejszym „Commentariolusie”, i powstał niemal dwie dekady przed drukiem „De revolutionibus orbium coelestium”. Choć list miał formę prywatnej korespondencji, szybko zyskał […]

PiS ogłosiło swojego kandydata w wyborach na prezydenta Krakowa

2 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

Prawo i Sprawiedliwość przedstawiło swojego kandydata w przedterminowych wyborach na prezydenta Krakowa. Decyzję władz partii ogłosił we wtorek rzecznik ugrupowania Rafał Bochenek. O urząd prezydenta miasta z ramienia PiS będzie ubiegał się Michał Drewnicki — krakowski radny, wiceprzewodniczący Rady Miasta Krakowa oraz rzecznik klubu radnych Prawa i Sprawiedliwości. W obecnej kadencji reprezentuje okręg nr 6, […]

Błogosławiony Sadok i 48 Towarzyszy, czyli męczennicy sandomierscy

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

2 czerwca Kościół katolicki wspomina błogosławionego Sadoka i 48 Towarzyszy, dominikańskich męczenników sandomierskich, którzy według tradycji zginęli podczas drugiego najazdu mongolskiego na Polskę. O dzieciństwie i młodości błogosławionego Sadoka nie zachowały się pewne informacje. Według tradycji należał do pierwszego pokolenia dominikanów związanych ze świętym Dominikiem Guzmanem. Najstarsza wzmianka łączona z jego działalnością dotyczy kapituły generalnej […]

USA tną obsługę wizową w Afryce. Zamiast prawie 50 placówek zostanie 20 hubów

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Departament Stanu USA planuje radykalnie ograniczyć liczbę placówek w Afryce, które będą prowadzić pełną obsługę wizową. Według Associated Press prawie 50 ambasad i konsulatów rozpatrujących obecnie wnioski wizowe ma zostać zredukowanych do 20 regionalnych hubów. Associated Press podała, powołując się na trzech amerykańskich urzędników oraz wewnętrzną notę Departamentu Stanu, że zmiana została zatwierdzona przez sekretarza […]

Niemcy chcą zbudować europejskie dowództwo kosmiczne przy Bundeswehrze

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Berlin proponuje utworzenie Europejskiego Dowództwa Komponentu Kosmicznego, które miałoby porządkować rozproszone zdolności wojskowe państw europejskich w kosmosie. Niemcy zapowiadają także wielonarodową akademię szkolenia wojskowego w domenie kosmicznej. Projekt ESCC, czyli European Space Component Command, został zapowiedziany przez ministra obrony Borisa Pistoriusa podczas spotkania ministrów obrony Niemiec, Austrii, Szwajcarii i Luksemburga w Berlinie. Inicjatywa ma być […]

Ukraińskie drony wyłączają rosyjskie rafinerie. Raporty: przestoje sięgają niemal 40 proc. mocy całego przemysłu rafineryjnego

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Według zestawienia serwisu Russia Matters z końca maja, jesienią 2025 roku ukraińskie ataki dronowe miały czasowo wyłączyć niemal 40 proc. rosyjskich mocy rafineryjnych. Nowsze dane Reutersa i Nowej Gaziety Europe wskazują na niższy obecny poziom zakłóceń, choć nadal dotkliwy — od około jednej czwartej do 32 proc. mocy przerobu ropy. Ukraińskie uderzenia dronowe coraz mocniej […]

„Wielkie dni Polski rozpoczynają się dziś”. 2 czerwca 1979 roku Jan Paweł II po raz pierwszy przyleciał do kraju

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

2 czerwca 1979 roku Jan Paweł II rozpoczął swoją pierwszą pielgrzymkę do Polski. Była to wędrówka, która na zawsze odmieniła oblicze kraju. Papież-Polak odwiedził wówczas Warszawę, Gniezno, Częstochowę, Kalwarię Zebrzydowską, Oświęcim, Wadowice, Nowy Targ i Kraków. Jego wizyta, trwająca dziewięć dni, była wydarzeniem religijnym oraz impulsem politycznym. Atmosfera w kraju w tamtym czasie była napięta. […]

To był „sarmacki Katyń”. 2 czerwca 1652 zakończyła się bitwa pod Batohem

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Bitwa pod Batohem, stoczona 1–2 czerwca 1652 roku, należy do najbardziej dramatycznych wydarzeń w historii Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Choć często pozostaje w cieniu bardziej znanych starć, jej skutki były wyjątkowo ciężkie dla państwa polsko-litewskiego. Rzeź polskich jeńców i zniszczenie znacznej części zawodowego wojska koronnego sprawiły, że bitwa ta bywa określana mianem „sarmackiego Katynia”. Po zwycięstwie […]

Nielegalni poszukiwacze skarbów niszczą kurhany w Kazachstanie

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

We wschodnim Kazachstanie nielegalni poszukiwacze skarbów rabują starożytne kurhany związane z ludami Wielkiego Stepu. Archeolodzy alarmują, że w pogoni za złotem niszczone są nie tylko zabytki, lecz także bezcenny kontekst historyczny. Problem ma charakter masowy i systematyczny. We wschodnim Kazachstanie narasta problem nielegalnych poszukiwaczy skarbów, którzy plądrują starożytne kurhany i stanowiska archeologiczne. Jak podał portal […]

Buntownik z Workuty. Wspomnienia Edwarda Bucy z sowieckiego łagru

2 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Wydawnictwo Replika opublikowało nowe wydanie wspomnień Edwarda Bucy, żołnierza Armii Krajowej, więźnia sowieckich łagrów i jednego z przywódców buntu w Workucie. Edward Buca nie jest postacią szerzej znaną, a szkoda, ponieważ był człowiekiem wyjątkowym. Być może dzięki książce wydanej nakładem Wydawnictwa Replika polski odbiorca lepiej pozna tę niezwykłą postać z Kresów. Urodził się 24 marca […]

Zginęło około 250 Polaków. 2 czerwca 1943 roku UPA zaatakowała Hurby

2 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , , /Przez

2 czerwca 1943 roku — według innych relacji 5 czerwca — wieś Hurby w powiecie zdołbunowskim na Wołyniu stała się miejscem zbrodni dokonanej na polskiej ludności cywilnej. Według dostępnych opracowań napadu dokonały oddziały UPA wspierane przez lokalne formacje SKW (Samoobronne Kuszczowe Widdiły) oraz Ukraińców z okolicznych wsi. Był to element ludobójstwa, którego celem było usunięcie […]

Laptop jako agent AI. Nvidia pokazała chip, który ma zmienić rolę komputera osobistego

1 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Nvidia zaprezentowała nowy chip RTX Spark, który ma umożliwić uruchamianie zaawansowanych narzędzi sztucznej inteligencji bezpośrednio na laptopach i komputerach stacjonarnych. Prezes firmy Jensen Huang ogłosił nową platformę w Tajpej, przed rozpoczęciem targów Computex 2026. Według Reutersa RTX Spark ma być elementem współpracy Nvidii z Microsoftem, której celem jest „ponowne wymyślenie komputera osobistego” na potrzeby epoki […]

Św. Justyn Męczennik. Filozof, który oddał życie za „prawdziwą filozofię”

1 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

1 czerwca Kościół katolicki wspomina św. Justyna Męczennika, jednego z najważniejszych chrześcijańskich apologetów II wieku, filozofa i świadka wiary czasów rzymskich prześladowań. Justyn urodził się około 100 roku we Flavia Neapolis (dzisiaj: Nablus), na terenie dawnej Samarii, w rodzinie pogańskiej. Otrzymał staranne wykształcenie i od młodości poszukiwał prawdy w różnych szkołach filozoficznych. Interesował się stoicyzmem, […]

Giganci AI wracają do „brudnej energii”. Liczy się szybki dostęp do prądu

1 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , , /Przez

Boom na sztuczną inteligencję coraz wyraźniej zmienia priorytety największych firm technologicznych i inwestorów związanych z centrami danych. W oficjalnych deklaracjach nadal dominuje język transformacji energetycznej i redukcji emisji, ale w praktyce coraz większe znaczenie ma jedno kryterium: szybki dostęp do dużych ilości energii elektrycznej. „Czystość” energii schodzi na dalszy plan Najnowszym przykładem jest transakcja DigitalBridge, […]

Pacyfikacja Soch. Niemcy zabijali całe rodziny, a potem użyli samolotów

1 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

1 czerwca 1943 roku Niemcy przeprowadzili pacyfikację wsi Sochy koło Zwierzyńca na Zamojszczyźnie. Była to jedna z najkrwawszych zbrodni popełnionych przez okupanta niemieckiego na ludności cywilnej tego regionu podczas II wojny światowej. Zginęło niemal 200 osób. Sochy znajdowały się na obszarze objętym niemiecką polityką terroru, wysiedleń i represji wobec polskiej ludności Zamojszczyzny. Wieś leżała w […]

Król, który słuchał słowików. Śmierć Władysława Jagiełły

1 czerwca 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

1 czerwca 1434 roku w Gródku pod Lwowem zmarł Władysław II Jagiełło, król Polski i najwyższy książę litewski. Był jednym z najdłużej panujących monarchów w dziejach Polski i pierwszym królem z dynastii Jagiellonów. Do Gródka Jagiełło dotarł już ciężko chory. Według przekazu Jana Długosza przyczyną choroby miało być przeziębienie, którego sędziwy monarcha nabawił się podczas […]

Król zgodził się na dyktat jednego stanu. 1 czerwca 1496 roku Jan Olbracht wydał przywilej piotrkowski

1 czerwca 2026 /1 Komentarz/w , , , /Przez

1 czerwca 1496 roku weszły w życie statuty piotrkowskie Jana Olbrachta, określane także jako wielki przywilej piotrkowski. Była to jedna z ważnych dat w procesie kształtowania się nowożytnego ustroju politycznego Królestwa Polskiego i wzrostu znaczenia stanu szlacheckiego. Przywilej został wydany na sejmie w Piotrkowie w związku z planami wyprawy mołdawskiej, wpisującej się w szerszy konflikt […]

Dziś Uroczystość Najświętszej Trójcy. Kościół wyznaje wiarę w Boga w trzech Osobach

31 maja 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

W niedzielę po Zesłaniu Ducha Świętego Kościół katolicki obchodzi Uroczystość Najświętszej Trójcy. W 2026 roku przypada ona 31 maja. Uroczystość Najświętszej Trójcy należy do uroczystości liturgicznych Kościoła. W tym dniu wierni oddają cześć tajemnicy jednego Boga w trzech Osobach: Ojca, Syna i Ducha Świętego. W liturgii obowiązuje kolor biały. Tajemnica Trójcy Świętej należy do podstawowych […]

Eksplozja New Glenna może uderzyć w plany NASA. Blue Origin czekają miesiące opóźnień

31 maja 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Blue Origin analizuje skutki eksplozji rakiety New Glenn, do której doszło podczas testu silników na stanowisku Launch Complex 36 w Cape Canaveral na Florydzie. Według Reutersa awaria może oznaczać co najmniej kilka miesięcy opóźnień i skomplikować nie tylko plany Amazona, ale także harmonogram projektów księżycowych NASA. Do eksplozji doszło w czwartek podczas testu hot-fire, czyli […]

Ta bitwa obnażyła słabość Rurykowiczów. 31 maja 1223 roku doszło do starcia nad Kałką

31 maja 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

Pod koniec maja 1223 roku nad rzeką Kałką, najczęściej utożsamianą z dzisiejszym Kałczykiem na terenach obecnej Ukrainy, doszło do jednego z najważniejszych starć w dziejach średniowiecznej Europy Wschodniej. Połączone siły książąt ruskich i Połowców starły się tam z armią mongolską dowodzoną przez Dżebego i Subedeja. Było to jedno z pierwszych wielkich zetknięć Rusi z siłą […]

USA chcą „GPS-u bez satelitów”. DARPA szykuje nowe sensory dla wojska

30 maja 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Amerykańska agencja DARPA przygotowuje program PINPOINT, którego celem jest opracowanie nowej generacji sensorów nawigacji inercyjnej. Mają one umożliwić precyzyjne określanie położenia platform wojskowych także wtedy, gdy sygnał GPS zostanie zagłuszony, zakłócony lub gdy przeciwnik podszyje się pod sygnał satelitarny. DARPA opublikowała 29 maja wstępne ogłoszenie dotyczące programu PINPOINT (skrót od: Precision Inertial Navigation and Positioning […]

Święty ze Skoczowa, który zginął za tajemnicę spowiedzi

30 maja 2026 /0 Komentarze/w , /Przez

30 maja Kościół katolicki wspomina św. Jana Sarkandra, prezbitera i męczennika, patrona dobrej spowiedzi i dochowania tajemnicy sakramentu pokuty. Jan Sarkander urodził się 20 grudnia 1576 roku w Skoczowie na Śląsku Cieszyńskim. Był synem Grzegorza Macieja Sarkandra i Heleny z Góreckich. Po śmierci ojca rodzina przeniosła się do Przybora na Morawach. Tam Jan uczęszczał do […]

NASA testuje samolot, który może otworzyć drogę do powrotu naddźwiękowych lotów pasażerskich [+FOTO/WIDEO]

30 maja 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

NASA przygotowuje eksperymentalny samolot X-59 do pierwszego lotu naddźwiękowego. Maszyna powstała w ramach misji Quesst i ma sprawdzić, czy możliwe jest latanie szybciej niż dźwięk bez głośnego huku sonicznego, który przez dekady był jedną z głównych przeszkód dla rozwoju cywilnych lotów naddźwiękowych nad lądem. X-59 to jednoosobowy samolot badawczy zbudowany przez Lockheed Martin Skunk Works […]

Państwa muszą mieć rezerwy ropy na 90 dni. Tak przechowuje się strategiczne zapasy

30 maja 2026 /0 Komentarze/w , , , , /Przez

Kraje należące do Międzynarodowej Agencji Energetycznej mają obowiązek utrzymywania zapasów ropy i produktów naftowych odpowiadających co najmniej 90 dniom importu netto. To jeden z podstawowych mechanizmów bezpieczeństwa paliwowego, który ma zabezpieczać gospodarki przed skutkami wojen, kryzysów politycznych, katastrof naturalnych i nagłych przerw w dostawach surowca. Portal „The Conversation” opisuje, gdzie i w jaki sposób przechowywane […]

Niewidoczny kryzys w Iranie. Krajowi zaczyna brakować wody

30 maja 2026 /0 Komentarze/w , , /Przez

Wojna pogłębia kryzys wodny w Iranie, który już wcześniej znalazł się na granicy załamania — pisze Live Science. Według ekspertów cytowanych przez portal kraj cierpi na „bankructwo wodne”, a bez zasadniczej zmiany polityki państwa sytuacja będzie się dalej pogarszać. Jak podaje Live Science, problemy Iranu nie wynikają wyłącznie z suszy i zmian klimatu. Ich źródłem […]

To był fundament polskiej demokracji szlacheckiej. 30 maja 1505 uchwalono konstytucję „Nihil novi”

30 maja 2026 /1 Komentarz/w , , /Przez

30 maja 1505 roku, podczas obrad sejmu w Radomiu, uchwalono ustawę, która przeszła do historii jako konstytucja Nihil Novi – czyli: „nic nowego”. Jej nazwa pochodzi od łacińskiego zwrotu „nihil novi”, czyli „nic nowego”. Pełny tytuł aktu brzmiał: „De non faciendis constitutionibus sine consensu consiliariorum et nuntiorum terrestrium”, co oznaczało zakaz stanowienia nowych praw bez […]