Posłowie litewskiego Sejmu z Akcji Wyborczej Polaków na Litwie demonstracyjnie wyszli z sali posiedzeń podczas uroczystości z okazji Dnia Obrońców Niepodległości. Opuścili salę, gdy na mównicę wszedł Vytautas Landsbergis – pierwszy przywódca Litwy po odzyskaniu niepodległości. Polacy chcieli zaprotestować w ten sposób przeciwko zwłoce w przyjmowaniu ustawy o mniejszościach narodowych.
Frakcja polska w swym oświadczeniu napisała, że opuszcza salę podczas przemówienia Landsbergisa „w związku z zaistniałą sytuacją, poniżającą godność człowieka”, i ignorowaniem praw obywateli do używania w życiu publicznym języka ojczystego obok języka państwowego.
Vytautas Landsbergis w swym przemówieniu podkreślił, że Sejm chciał przyjąć ustawę sprzeczną z Konstytucją, dzięki której w niektórych regionach Litwy można byłoby nie używać języka państwowego. „Czyżby trzej szefowie koalicji rządzącej nie rozumieli, że gdyby taka ustawa została przyjęta, to w niektórych miejscowościach język litewski byłby wyeliminowany. Stamtąd zostałoby wyeliminowane samo państwo litewskie” – oświadczył V. Landsbergis.
Pierwszy przywódca niepodległego państwa litewskiego wysunął propozycję, aby osoby nielojalne wobec Litwy nie mogły piastować żadnych stanowisk państwowych i samorządowych. „Sądzę, że Sejm powinien przyjąć kilka poprawek, aby nielojalne osoby, które świadomie łamią litewskie prawo, nie mogły zajmować żadnych państwowych stanowisk. Dotyczy to również samorządów” – zaproponował V. Landsbergis. Propozycja europosła została spotkana owacjami.
Z okazji Dnia Obrońców Wolności przebywa w Wilnie delegacja polskiego Sejmu pod przewodnictwem wicemarszałka Eugeniusza Grzeszczaka. Delegacja spotkała się z posłami Akcji Wyborczej Polaków na Litwie, oddała też hołd ofiarom wydarzeń z 13 stycznia na Cmentarzu Antokolskim.
W nocy z 12 na 13 stycznia 1991 roku tysiące osób zebrały się pod Sejmem i siedzibą Radia i TV, by nie dopuścić do zajęcia ich przez siły sowieckie. Wydarzenia te stanowiły zwrot w walce o niepodległość Litwy.
W wyniku działań wojsk radzieckich śmierć poniosło 14 osób, a ponad 600 zostało rannych.
Litwa była pierwszym krajem wchodzącym w skład ZSRR, który 11 marca 1990 r. uchwalił Akt Niepodległości.
IAR/KRESY.PL
