Apostoł, który miał dotrzeć do Indii. Kościół wspomina św. Tomasza

3 lipca Kościół katolicki obchodzi święto świętego Tomasza Apostoła, jednego z Dwunastu najbliższych uczniów Jezusa Chrystusa.

Tomasz znany jest przede wszystkim z ewangelicznej sceny po zmartwychwstaniu. Gdy inni apostołowie mówili mu, że widzieli zmartwychwstałego Jezusa, odpowiedział, że nie uwierzy, dopóki nie zobaczy śladów gwoździ i nie dotknie Jego ran. Osiem dni później Chrystus ukazał się uczniom ponownie i zwrócił się właśnie do Tomasza. Wtedy apostoł wyznał: „Pan mój i Bóg mój”.

Z tego powodu Tomasz bywa nazywany „niewiernym”, choć w tradycji Kościoła jego postawa nie jest jedynie przykładem zwątpienia. Jest także świadectwem drogi od ludzkiej niepewności do mocnej wiary w bóstwo Chrystusa. Jego wyznanie należy do najważniejszych w całej Ewangelii św. Jana.

Według starożytnej tradycji, przekazanej m.in. przez Euzebiusza z Cezarei, Tomasz miał prowadzić działalność misyjną w Partii, czyli poza granicami świata rzymskiego. Z kolei wczesnochrześcijańskie „Dzieje Tomasza”, apokryf powstały prawdopodobnie w środowisku syryjskim, wiążą go z wyprawą do Indii i królestwem indo-partyjskim.

Także późniejsza tradycja chrześcijan świętego Tomasza z Indii łączy apostoła szczególnie z wybrzeżem Malabarskim oraz z Mylapore, dziś częścią Ćennaju. Według tego przekazu Tomasz miał ponieść śmierć męczeńską w Indiach, najczęściej datowaną na 72 rok, a jego ciało miało zostać pochowane właśnie w Mylapore. Historycy traktują te relacje ostrożnie, ale dla chrześcijaństwa indyjskiego pozostają one jednym z fundamentów własnej tradycji apostolskiej.

Z tradycją indyjską wiąże się także późniejszy przekaz o losach relikwii apostoła. Według niego większa część szczątków świętego Tomasza została w III wieku przeniesiona z Indii do Edessy, ważnego ośrodka chrześcijaństwa syryjskiego. W późniejszych wiekach relikwie miały trafić na wyspę Chios, a w 1258 roku do Ortony w Abruzji we Włoszech, gdzie do dziś są czczone w bazylice św. Tomasza Apostoła.

Z imieniem Tomasza wiążą się również pisma apokryficzne. Najważniejsze są „Dzieje Tomasza”, zachowane w całości w tradycji syryjskiej i greckiej. Osobnym tekstem jest koptyjska „Ewangelia Tomasza” z biblioteki z Nadż Hammadi, będąca zbiorem wypowiedzi przypisywanych Jezusowi. Istnieje także „Apokalipsa Tomasza”, apokryficzny tekst zawierający wizję wydarzeń końca czasów.

Czytaj też:

Święci Piotr i Paweł. Dlaczego Kościół wspomina ich razem 29 czerwca?

Jan Chrzciciel. Święty, którego narodziny Kościół obchodzi 24 czerwca

Kresy.pl