Po latach trudności i przetargowych perturbacji, międzynarodowa trasa Via Baltica na terenie Polski jest wreszcie gotowa. Zakończono budowę ostatniego odcinka między Łomżą a Kolnem.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad ogłosiła w październiku zakończenie prac nad polskim odcinkiem trasy Via Baltica – cała droga na terenie kraju jest już dwujezdniowa. Ostatnim oddanym do użytku fragmentem jest odcinek Łomża Zachód – Kolno, będący częścią ekspresowej trasy S61. Jak podaje GDDKiA: „Oddaliśmy do użytku jezdnię w stronę Suwałk. Tym samym cały międzynarodowy korytarz transportowy Via Baltica od Warszawy do Budziska (o długości 310 km) jest już drogą dwujezdniową”.
Trasa Via Baltica, będąca częścią europejskiego szlaku E67, łączy kraje bałtyckie z Polską i resztą Europy. Prowadzi z Helsinek przez Tallin, Rygę, Kowno i Warszawę, a jej polska część biegnie od granicy w Budzisku do Ostrowi Mazowieckiej, gdzie łączy się z trasą S8. Wpisuje się także w dwa korytarze transeuropejskiej sieci TEN-T: Morze Północne — Morze Bałtyckie oraz Morze Bałtyckie — Morze Czarne — Morze Egejskie.
Odcinek Łomża Zachód – Kolno ma długość 12,9 km i zawiera trzy węzły drogowe: Łomża Zachód, Nowogród i Łomża Północ. Koszt budowy wyniósł 713,4 mln zł. Najbardziej imponującym elementem infrastruktury jest most nad doliną Narwi, mający 1205 metrów długości. To najdłuższy most w województwie podlaskim. Konstrukcja została posadowiona na 1917 palach, do budowy zużyto 40 tys. m³ betonu i 6000 ton stali. Pod mostem znajdują się m.in. przejścia dla zwierząt oraz drogi lokalne.
Chociaż obwodnica Łomży jest już dwujezdniowa, na jezdni w kierunku Warszawy trwają jeszcze prace wykończeniowe, dlatego jeden pas pozostaje tymczasowo zamknięty.
Długi okres budowy tej części Via Baltica wynikał z licznych problemów wykonawczych. Pierwotny wykonawca, włoska firma TOTO, mimo ukończenia większości dokumentacji projektowej, nie rozpoczął prac na budowie, co doprowadziło do zerwania kontraktu w maju 2021 r. Po unieważnieniu przetargu z kolejnym wykonawcą – konsorcjum NDI – dopiero w maju 2022 r. podpisano umowę z nowym wykonawcą, Przedsiębiorstwem Usług Technicznych Intercor.
Całkowity koszt realizacji polskich odcinków Via Baltica przekroczył 11 mld zł, z czego prawie 6 mld zł pochodziło z funduszy unijnych. Projekt był współfinansowany w ramach dwóch unijnych programów: POIiŚ 2014–2020 oraz FEnIKS 2021–2027, które wspólnie wsparły inwestycję kwotą blisko 686 mln zł.
Początki obecnej formy Via Baltica sięgają 2004 roku, kiedy to Polska, po przystąpieniu do UE, zaczęła aktywnie planować przebieg międzynarodowego szlaku E67. Właśnie wtedy rozpoczęły się pierwsze prace koncepcyjne oraz konsultacje społeczne, które szybko napotkały na poważne wyzwania środowiskowe — m.in. związane z kontrowersyjnym wariantem przez Dolinę Rospudy. Te wczesne decyzje i spory miały wpływ na długi okres realizacji inwestycji, który trwał aż do 2025 roku.
gov.pl / Kresy.pl
