UE zapowiada gotowość do odbudowy Strefy Gazy
Izrael i Hamas zatwierdziły pierwszy etap amerykańskiego planu pokojowego dla Strefy Gazy, a Komisja Europejska deklaruje gotowość do odbudowy regionu. W inicjatywie uczestniczą także Katar, Egipt i Turcja.
W wyniku zapośredniczonych negocjacji w Egipcie władze Izraela osiągnęły porozumienie z palestyńskim Hamasem w sprawie przerwania walk w Strefie Gazy. Jako pierwszy o osiągnięciu porozumienia napisał jeszcze w środę czasu waszygntońskiego na portalach społecznościowych prezydent USA Donald Trump: „Z wielką dumą ogłaszam, że Izrael i Hamas zatwierdziły pierwszy etap naszego planu pokojowego“. Oznacza to, że “wszyscy zakładnicy zostaną wkrótce uwolnieni, a Izrael wycofa swoje wojska do uzgodnionej linii”.
Do inicjatywy odniosła się również przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen, sygnalizując gotowość Unii Europejskiej do zaangażowania się w przyszłą odbudowę regionu „Doceniam wysiłki dyplomatyczne Stanów Zjednoczonych, Kataru, Egiptu i Turcji w osiągnięciu tego przełomu. Jestem również pełna optymizmu dzięki wsparciu rządu Izraela i Autonomii Palestyńskiej” – oświadczyła w mediach społecznościowych.
W dalszej części wypowiedzi szefowa KE odniosła się do możliwej roli Unii Europejskiej w odbudowie Strefy Gazy. „Cierpienie musi się zakończyć. UE będzie nadal wspierać szybkie i bezpieczne dostarczanie pomocy humanitarnej do Strefy Gazy. A kiedy nadejdzie czas, będziemy gotowi pomóc w odbudowie. Należy wykorzystać dzisiejszą szansę. To szansa na wytyczenie wiarygodnej drogi politycznej ku trwałemu pokojowi i bezpieczeństwu. Drogi mocno zakorzenionej w rozwiązaniu dwupaństwowym” — napisała.
Komisja Europejska niedawno ogłosiła plany zawieszenia wsparcia dla Izraela i częściowego zawieszenia części umowy stowarzyszeniowej z Tel Awiwem dotyczącej handlu. Do podjęcia tego kroku potrzebna jest kwalifikowana większość głosów spośród 27 państw członkowskich, a kilka krajów, m.in. Niemcy, Włochy, Węgry i Czechy, nieustannie blokuje próby nałożenia sankcji na Izrael.
Czytaj także: Hiszpania wprowadza embargo na handel bronią z Izraelem
Zbliża się koniec konfliktu palestyńsko-izraleskiego
Plan ogłoszony przez Trumpa 29 września Składa się z 20 punktów. Zakłada on natychmiastowe przerwanie walk w przypadku porozumienia. 72 godziny od przerwania walk strony zwolnią wszystkich jeńców i zakładników. Ze swojej strony Izrael ma zwolnić 1,7 tys. Palestyńczyków zatrzymanych w Strefie Gazy po 8 października 2023 roku, w tym wszystkie kobiety i dzieci oraz wyda ciała 15 zabitych Palestyńczyków, które przetrzymuje. Dodatkowo Izraelczycy mają też zwolnić 250 Palestyńczyków skazanych wcześniej na wyroki dożywotniego więzienia.
W tym okresie przejściowym Izraelczycy wycofają swoje oddziały na pierwszą uzgodnioną linie. Docelowo izraelscy żołnierze mają wycofać się do wąskiej strefy buforowej wzdłuż granic Strefy. Nie ma mowy o aneksji palestyńskiej eksklawy przez państwo syjonistyczne. Nie zakłada się również usunięcia jakiejkolwiek części ludności Strefy Gazy z jej granic.
Natychmiast po przyjęciu porozumienia eksklawa ma być całkowicie otwarta dla wszelkiej pomocy humanitarnej, której dystrybucją zajmą się agendy ONZ i Czerwony Półksiężyc.
Powołany ma zostać „tymczasowy rząd technokratyczny” złożony z Palestyńczyków i cudzoziemców. Nadzorować ma go międzynarodowa komisja, na czele której chce stanąć sam Trump i w której widzi byłego premiera Wielkiej Brytanii Tony’ego Blaira. Będą one zarządzać Strefą do czasu „zreformowania” władz Autonomii Palestyńskiej, zgodnie z oczekiwaniami zachodnich partnerów.
„Panel ekspertów” ma przygotować plan odbudowy regionu. Trump oczekuje on, że wezmą ją na siebie głównie państwa arabskie. Esklawa ma się stać specjalną strefą ekonomiczną i być traktowana jako osobny byt w polityce celnej.
Hamas ma być wykluczony z jakiejkolwiek roli politycznej, a Strefa Gazy zdemilitaryzowana. Jego działacze mogą ewakuować się do państw arabskich, które zgodzą się ich przyjąć. W eksklawie mają zostać rozmieszczone „Międzynarodowe Siły Stabilizacyjne”, w których zorganizowanie i szkolenie mają być zaangażowane USA, Egipt, Jordania i Autonomia Palestyńska, a w nadzór także Izrael.
Nowy etap konfliktu izraelsko-palestyńskiego rozpoczął się 7 października wraz z atakiem palestyńskiej organizacji polityczno-wojskowej Hamas na południowy Izrael. Hamas wystrzelił według różnych szacunków 2-5 tys. pocisków rakietowych, a następnie rozpoczął ofensywę, której częścią był desant przeprowadzony za pomocą motolotni i łodzi.
Liczba ofiar śmiertelnych w Izraelu w wyniku ataków Hamasu z 7 października wynosi 1139 osób. Przy czym część zginęła na skutek interwencji izraelskiej armii.
Izrael zareagował na to zmasowanym atakiem, w tym masowym bombardowaniem i ostrzałem zabudowy Strefy Gazy. Wprowadził także całkowitą blokadę palestyńskiej eksklawy, obejmującą także odcięcie od żywności, leków, energii elektrycznej i wody, dzieląc ją na dwie części. Dochodziło do ataków w Izraelczyków na konwoje humanitarne. W jednym z takich ataków zginął polski wolontariusz Damian Soból.
19 stycznia skonfliktowane strony zdołały uzgodnić rozejm. Plan na pierwszy etap rozejmu zakładał, iż potrwa on 42 dni. Mimo, że Hamas realizował warunki rozejmu 2 marca Izrael wstrzymał wjazd wszelkiej pomocy humanitarnej do Strefy Gazy. Następnie Izraelczycy zerwali rozejm, rozpoczynając w nocy z 17 na 18 marca ponowne ataki na palestyńską eksklawę.
W palestyńskiej eksklawie dochodzi do przypadków śmierci głodowej, a żołnierze izraelscy regularnie strzelają do Palestyńczyków pod humanitarnymi centrami dystrybucji żywności.
Od początku wojny w Strefie Gazy zginęło już ponad 67 tys. Palestyńczyków. 169 tys. zostało rannych. 11 tys. uważanych jest za zaginionych. Izraelczycy przyznali, że w okresie od marca do sierpnia bieżącego roku 80 proc. ich ofiar w Strefie Gazy stanowili cywile.
Siły zbrojne Izraela oszacowały swoje straty na dzień 6 października 2025 r. na 1152 żołnierzy, policjantów, agentów służb specjalnych i strażników więziennych.
W 2024 r. Międzynarodowy Trybunał Karny wydał nakaz aresztowania premiera Izraela Binjamina Netanjahu. We wrześniu bieżącego roku specjalna komisja Organizacji Narodów Zjednoczonych uznała działania Izraela w Strefie Gazy za ludobójcze.
Kresy.pl/yahoo.com
