Stanowisko TSUE podważa tezę o „neosędziach”
Komisja Europejska oraz Trybunał Sprawiedliwości UE odrzuciły argumentację dotyczącą wadliwości powołań tzw. neosędziów i wskazały, że kluczowe są gwarancje niezależności, a nie sam mechanizm wyboru sędziów. Sąd Najwyższy, opierając się na tych stanowiskach, odrzucił wniosek o test niezawisłości i bezstronności sędziego powołanego po 2017 r.
Sąd Najwyższy opublikował komunikat dotyczący rozstrzygnięcia wniosku o test niezawisłości i bezstronności tzw. „neosędziego”, odnosząc się do stanowiska Komisji Europejskiej przedstawionego przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Komisja Europejska w swoim stanowisku, przekazanym w postępowaniu przed TSUE, wskazała, że „sędziowie-członkowie organu krajowego, który odgrywa decydującą rolę w procedurze nominacyjnej sędziów, mogą być wybierani przez krajowy parlament”. KE podkreśliła również, że w przepisach prawa unijnego nie przewidziano regulacji dotyczących szczegółowej procedury powoływania członków organów takich jak Krajowa Rada Sądownictwa.
Sąd Najwyższy rozstrzygnął w sprawie testu niezawisłości i bezstronności sędziego uwzględniając stanowisko Komisji Europejskiej wyrażone przed TSUEhttps://t.co/HBqauF5RY6 pic.twitter.com/bVQYtVfoMp
— Sąd Najwyższy (@SN_RP_) July 17, 2025
Sąd Najwyższy rozpatrywał sprawę sędziego w kontekście standardów unijnych i skierował szereg pytań prejudycjalnych do TSUE, m.in. w sprawie niezależności i bezstronności sędziów powoływanych po 2017 r. W marcu KE zajęła stanowisko, zgodnie z którym art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE w związku z art. 2 TUE i art. 47 Karty praw podstawowych należy interpretować tak, że jeżeli krajowe procedury nominacyjne zapewniają wystarczające gwarancje wykluczające uzasadnione wątpliwości co do niezawisłości i bezstronności sędziów, nie ma przeszkód, by byli oni wybierani przez parlament. Stanowisko to wyklucza automatyczną wadliwość powołań na podstawie mechanizmu parlamentarnego.
Postanowieniem z 30 kwietnia 2025 r. Prezes TSUE, po rozważeniu uwag Komisji Europejskiej i uwzględnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z 27 marca 2025 r., zdecydował o wykreśleniu sprawy z rejestru Trybunału. Sąd Najwyższy, bazując na wytycznych KE i decyzji TSUE, 9 lipca 2025 r. odrzucił wniosek o test niezawisłości i bezstronności „neosędziego”.
Określenia „neosędziów” używano wobec sędziów powoływanych przez Krajową Radę Sądownictwa po 2017 r., wskazując na rzekome naruszenie unijnych standardów oraz brak niezależności. Przedstawiciele obecnej władzy oraz niektóre stowarzyszenia prawnicze argumentowały, że sama procedura wyboru członków-sędziów KRS przez Sejm czyni całą nominację nieważną. Stanowisko Komisji Europejskiej oraz decyzja TSUE podważają tę interpretację.
Stowarzyszenie Prokuratorów „Ad Vocem” zwróciło uwagę na bezprawne, ich zdaniem, przejęcie Prokuratury Krajowej przez Adama Bodnara i odsunięcie prok. Dariusza Barskiego z funkcji Prokuratora Krajowego. Organizacja podkreśla, że „Sędziowie, którzy wydali w dniu 27 września 2024 r. uchwałę z której wynika, że Prok. D. Barski został prawidłowo przywrócony do czynnej służby i mógł zostać Prokuratorem Krajowym, tak jak zawsze twierdziliśmy i twierdzimy, są sędziami w konstytucyjnym tego słowa znaczeniu”. Stowarzyszenie domaga się przywrócenia prok. Barskiemu pełnego dostępu do Prokuratury Krajowej oraz umożliwienia mu wykonywania obowiązków. Wskazuje również, że podobnych działań oczekuje wobec zastępców Prokuratora Generalnego, którzy sprzeciwili się naruszeniom prawa, a wobec których wdrożono postępowania dyscyplinarne.
Sędziowie, którzy wydali w dniu 27 września 2024r. uchwałę z której wynika, że Prok. D. Barski został prawidłowo przywrócony do czynnej służby i mógł zostać Prokuratorem Krajowym, tak jak zawsze twierdziliśmy i twierdzimy, są sędziami w konstytucyjnym tego słowa znaczeniu.… https://t.co/hx5Y8NJCZK
— Stowarzyszenie Ad Vocem (@StAdVocem) July 17, 2025
Warto przeczytać: Stowarzyszenia prawnicze domagają się dymisji Bodnara – do prezydenta wpłynęło pismo
Kresy.pl/sn.pl
