Przywódczyni prorosyjskiego regionu autonomicznego aresztowana przez mołdawski sąd
Baszkan Jewgienija Hucuł, szefowa władz autonomicznego regionu Gagauzji, została aresztowana przez mołdawski sąd na okres 20 dni.
Baszkan Jewgienija Hucuł została zatrzymana we wtorek na kiszyniowskim lotnisku, gdy próbowała wsiąść do samolotu zmierzającego do Stambułu. Zatrzymanie zostało dokonane na podstawie zatwierdzonego wcześniej wobec przywódczyni Gagauzji zakazu opuszczania terytorium Mołdawii.
W piątek sąd zastosował wobec Hucuł 20-dniowy areszt.
Prokuratura wnioskowała o 30 dni aresztu dla polityk, jednak sąd przychylił się do wniosku tylko częściowo.
Hucuł twierdzi, że sprawa jest motywowana politycznie, a jej obrona zapowiada odwołanie się od decyzji dotyczącej środka zapobiegawczego.
Narodowe Centrum Walki z Korupcją twierdzi, że aresztowanie ma związek z postępowaniem karnym przeciw Hucuł, jako podejrzanej o nielegalne finansowanie i prowadzenie swojej kampanii wyborczej w 2023 r., gdy ubiegała się o wybór na stanowisko szefowej władz autonomicznego regionu położonego na południu kraju.
Jeszcze 16 maja 2023 r. funkcjonariusze Centrum przeprowadzili przeszukanie w biurze Centralnej Komisji Wyborczej (CKW) Gagauzji w Komracie. Zajęli listy wyborców z 2023 r. Centrum oskarża Hucuł o kupowanie głosów, a także, że na jej koncie wyborczym znalazło się łącznie 370 tys. lejów pochodzących z nielegalnych źródeł. To równowartość około 7 770 złotych.
Funkcjonariusze twierdzą, że dysponują zeznaniami, iż sumy jakie przelewali na fundusz wyborczy Hucuł oficjalni darczyńcy w rzeczywistości nie pochodziły od nich, lecz pełnili oni tylko rolę formalnych “słupów”.
Zatrzymanie dotyczy jednak innej, nowej sprawy. Obecnie Prokuratura Generalna Mołdawii oskarża Hucuł i byłą szefową głównego biura zdelegalizowanej już prorosyjskiej partii Șor w Kiszyniowie, Swietłanę Popan o przyjęcie 9,74 mln lejów w celu utworzenia zorganizowanej grupy przestępczej mającej na celu nielegalne finansowanie partii politycznej.
Hucuł minimalnie wygrywała w 2023 r. wybory na szefa autonomicznego regionu, startując z ramienia partii Șor. Centralna Komisja Wyborcza Mołdawii początkowo nie uznawała wyniku wyborów przywódcy autonomicznej prowincji. Prezydent Sandu do tej pory nie włączyła Hucuł w skład rządu Mołdawii mimo, że przysługuje to baszkanowi Gagauzji z urzędu. Wkrótce po wyborach funkcjonariusze mołdawscy prowadzili przeszukania w lokalach partii oraz mieszkaniach jej działaczy. Miesiąc stronnictwo Șor zostało zdelegalizowane na terenie całego kraju.
Władze centralne Mołdawii zablokowały 15 milionów lejów wpłaconych na konto instytucji zajmującej się wypłatą emerytur, które miały trafić do najbiedniejszych gagauskich emerytów. Pieniądze te, według Hucuł, zostały wpłacone przez prywatnego darczyńcę, którego tożsamości nie wymieniła. Zapewniła jednak przy tym, że dysponuje dokumentacją potwierdzającą, że pieniądze pochodzą z legalnych źródeł. Władze Kiszyniowie uznały, że pieniądze przekazał sam szef zdelagalizowanej partii, przywbywający z Izraelu Ilan Șor, skazany już w Mołdawii za przestępstwa finansowe.
W marcu zeszłego władze Gagauzji wygrały przed Sądem Konstytucyjnym Mołdawii sprawę przeciwko władzom centralnym w sprawie zmian procedur podatkowych uderzających w budżet autonomicznej prowincji.
W kwietniu 2024 r. Hucuł usłyszała w Mołdawii prokuratorskie zarzuty. W tym samym miesiącu brała ona udział w zjęździe skupionych wokół Șora frakcji mołdawskiej opozycji w Moskwie. Hucuł była również gościem Władimira Putina w czasie świętowania “Dnia Zwycięstwa” 9 maja zeszłego roku.
Gagauzowie to niewielki turkojęzyczny prawosławny naród zamieszkujący południową część Mołdawii. W czasie rozkładu Związku Radzieckiego, w 1990 r. Gagauzowie proklamowali własną republikę, nie zgadzając się z polityką wprowadzenia monopolu używania języka mołdawskiego przyjętą wówczas przez władzę w Kiszyniowie oraz obawiając się prób przyłączenia Mołdawii do Rumunii. W tym kontakście otrzymali również poparcie od słowiańskich separatystów z Naddniestrza.
Podobnie jak ono, Gagauzja funkcjonowała jako nieuznawane republika separatystyczna, ale tylko do 1994 r. W tymże roku doszło do zawarcia kompromisu między Kiszyniowem a Komratem, w wyniku którego Gagauzja uznała zwierzchnictwo władz Mołdawii w zamian za autonomiczny status. Zakłada on możliwość rozpisania referendum o niepodległości regionu w sytuacji, gdyby Mołdawia została przyłączona do innego państwa. Baszkan Gagauzji z urzędu jest jednym z ministrów rządu Mołdawii. Prawo Mołdawii, jakie uchwalono na mocy kompromisu z 1994 r. zakłada także, że baszkan Gagauzji zostaje z urzędu członkiem rządu Mołdawii.
bbc.com / Kresy.pl
