Święty Szarbel Makhluf. Libański pustelnik, który całe życie poświęcił modlitwie
28 lipca Kościół w Polsce obchodzi wspomnienie św. Szarbela Makhlufa – maronickiego zakonnika, kapłana i pustelnika, który przez większą część życia pozostawał niemal zupełnie ukryty przed światem.
Dziś jego grób w libańskiej Annai jest jednym z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych na Bliskim Wschodzie.
Święty Szarbel stał się symbolem surowego życia monastycznego, całkowitego oddania Bogu oraz nieustannej modlitwy. Szczególną czcią otaczają go nie tylko maronici i inni katolicy, lecz także część prawosławnych i muzułmanów, którzy przybywają do jego grobu, prosząc o uzdrowienie i pomoc.
Od pasterza do zakonnika
Przyszły święty urodził się 8 maja 1828 roku jako Józef Antun Makhluf w Beka Kafra, wysoko położonej wiosce w północnym Libanie. Wychowywał się w ubogiej, głęboko religijnej rodzinie chłopskiej. Od dzieciństwa wyróżniał się zamiłowaniem do modlitwy, samotności oraz nabożeństwem do Najświętszej Maryi Panny.
Na jego powołanie wpływ mieli również dwaj wujowie prowadzący życie pustelnicze. Młody Józef, pracując przy wypasie zwierząt, miał często chronić się w grocie, gdzie modlił się i rozważał prawdy wiary. Mieszkańcy rodzinnej miejscowości już wtedy zwracali uwagę na jego pobożność.
W 1851 roku, mając 23 lata, Józef opuścił rodzinny dom i wstąpił do Libańskiego Zakonu Maronickiego. Najpierw przebywał w klasztorze Matki Bożej w Maifuku, a następnie w klasztorze św. Marona w Annai. Przyjął zakonne imię Szarbel, nawiązujące do starożytnego męczennika z Edessy.
W 1853 roku złożył śluby posłuszeństwa, ubóstwa i czystości. Studiował później teologię w klasztorze świętych Cypriana i Justyny w Kfifane. Jednym z jego nauczycieli był późniejszy święty Nimatullah Kassab al-Hardini. Szarbel otrzymał święcenia kapłańskie 23 lipca 1859 roku.
Życie w samotności
Po święceniach powrócił do klasztoru św. Marona w Annai. Przez kolejnych 16 lat uczestniczył w życiu wspólnoty, odprawiał liturgię, pracował fizycznie i podejmował liczne umartwienia. Coraz mocniej pragnął jednak całkowitej samotności, w której mógłby poświęcić się modlitwie i kontemplacji.
W 1875 roku, za zgodą przełożonych, zamieszkał w pustelni świętych Piotra i Pawła, należącej do klasztoru w Annai. Pozostał tam przez 23 lata, aż do śmierci. Jego życie miało niezwykle surowy charakter. Pustelnik spożywał skromne posiłki, wykonywał ciężką pracę fizyczną, zachowywał milczenie i wiele godzin spędzał na modlitwie przed Najświętszym Sakramentem.
Paweł VI, przedstawiając Szarbela całemu Kościołowi, podkreślał jego bezwzględne przywiązanie do ślubów zakonnych. Papież wskazywał na ubóstwo jego mieszkania i stroju, skromność pożywienia, surowość umartwień oraz całkowite posłuszeństwo przełożonym. Źródłem tego życia nie była jednak pogarda dla świata, lecz pragnienie pełnego zjednoczenia z Bogiem.
Szarbel szczególną czcią otaczał Eucharystię. Centralnym punktem każdego dnia była dla niego liturgia, do której przygotowywał się przez wiele godzin. Jego duchowość kształtowały również nabożeństwo do Matki Bożej, milczenie, pokora oraz zgoda na wyrzeczenia.
Śmierć i rozwój kultu
Święty Szarbel zmarł 24 grudnia 1898 roku, w wigilię Bożego Narodzenia, w wieku 70 lat. Został pochowany na cmentarzu klasztornym w Annai. Wkrótce po pogrzebie zaczęły napływać informacje o niezwykłych zjawiskach przy jego grobie oraz o łaskach otrzymywanych za jego wstawiennictwem.
Za zgodą władz kościelnych otwarto grób pustelnika. Według dokumentacji przechowywanej w sanktuarium jego ciało przez długi czas nie wykazywało zwykłych oznak rozkładu. Do Annai zaczęli przybywać chorzy i cierpiący, a zgłaszane przypadki uzdrowień poddawano badaniom kościelnym i lekarskim.
Papież Paweł VI beatyfikował Szarbela 5 grudnia 1965 roku, w ostatnich dniach Soboru Watykańskiego II. Ten sam papież 9 października 1977 roku dokonał jego kanonizacji. Przedstawiał wówczas libańskiego pustelnika jako przedstawiciela wielkiej tradycji monastycznej chrześcijańskiego Wschodu oraz człowieka, którego ukryte życie przyniosło owoce dla całego Kościoła.
Święty Szarbel pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych świętych Libanu. Jego życie przypomina, że skuteczność chrześcijańskiego świadectwa nie musi opierać się na publicznej działalności. Człowiek, który przez dziesięciolecia wybierał ciszę, ubóstwo i samotność, po śmierci stał się dla milionów wiernych nauczycielem modlitwy, wytrwałości i całkowitego zawierzenia Bogu.
Czytaj też:
Święty Benedykt – ojciec zachodniego monastycyzmu i patron Europy
Święty Antoni Peczerski – ojciec życia monastycznego na Rusi
Kresy.pl / Vatican News
