KUL powstał, by „znaleźć równowagę między nauką i wiarą”. Uczelnię powołano 27 lipca 1918 roku
Decyzja o utworzeniu Katolickiego Uniwersytetu w Lublinie zapadła 27 lipca 1918 roku podczas konferencji Episkopatu Królestwa Polskiego w Warszawie. Obradom przewodniczył wizytator apostolski, abp Achille Ratti – późniejszy papież Pius XI.
To wydarzenie było punktem zwrotnym dla idei, która dojrzewała w głowie ks. Idziego Radziszewskiego, ówczesnego rektora Akademii Duchownej w Petersburgu, od czasów jego studiów w belgijskim Leuven. Radziszewski marzył o uniwersytecie, który nie tylko łączyłby naukę z wiarą, lecz także kształcił elity zdolne do budowania wolnej Polski w duchu wartości chrześcijańskich.
Pomysł, choć ambitny, wymagał zaplecza organizacyjnego i finansowego. Z pomocą przyszli polscy przemysłowcy z Petersburga – Karol Jaroszyński i Franciszek Skąpski. – To właśnie oni, wraz z ks. Radziszewskim, stanęli na czele powołanego w lutym 1918 roku w Piotrogrodzie Komitetu Organizacyjnego – przypomina dr hab. Irena Wodzianowska, dyrektor Ośrodka Badań nad Dziejami KUL.
Dzięki temu możliwe stało się uzyskanie zgody biskupów i rozpoczęcie starań o zatwierdzenie uczelni przez państwowe władze. Na początku września 1918 roku Ministerstwo Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego zatwierdziło projekt uniwersytetu.
Czytaj też: Eugenika będzie w programie KUL
Na siedzibę nowo powołanej uczelni wybrano Lublin, a pierwsza nazwa uczelni brzmiała „Uniwersytet Lubelski”. Początki były trudne – brak stałej siedziby zmusił organizatorów do ulokowania uczelni w gmachu seminarium duchownego, a rozpoczęcie zajęć przeciągało się z powodu sytuacji politycznej. Ostatecznie 8 grudnia 1918 roku rozpoczęto działalność naukową, a dzień później odbyła się uroczysta inauguracja.
Uniwersytet początkowo składał się z czterech wydziałów: Teologicznego, Prawa Kanonicznego i Nauk Moralnych, Prawa i Nauk Społeczno-Ekonomicznych oraz Nauk Humanistycznych. Stopniowo zdobywał prawa kościelne i państwowe, a pełną autonomię uzyskał dopiero w 1938 roku. W 1928 roku uczelnia przyjęła oficjalnie dzisiejszą nazwę: „Katolicki Uniwersytet Lubelski”.
Mimo burzliwej historii – zamknięcia przez niemieckiego okupanta, represji władz komunistycznych, inwigilacji, likwidacji kierunków i ograniczeń w nadawaniu stopni naukowych – KUL przetrwał, stając się symbolem oporu intelektualnego i duchowego. Już 21 sierpnia 1944 roku wznowił działalność jako pierwszy uniwersytet na wyzwolonych terenach.
Obecnie Katolicki Uniwersytet Lubelski prowadzi działalność dydaktyczną na siedmiu wydziałach oraz w filii w Stalowej Woli, kształcąc blisko 10 tysięcy studentów. Od 2005 roku nosi imię swojego wieloletniego profesora – św. Jana Pawła II.
Kresy.pl / KUL
Czytaj też: KUL lekceważy Kresowian
