Zełenski deklaruje przyspieszenie poszukiwań polskich ofiar na Wołyniu
Ukraina zadeklarowała przyspieszenie poszukiwań szczątków Polaków zamordowanych na Wołyniu i zapowiedziała rozpoczęcie prac w Ostrówkach oraz Woli Ostrowieckiej. Deklaracja padła w dniu rocznicy Krwawej Niedzieli.
11 lipca prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski zadeklarował dążenie do ustalenia faktów dotyczących osób zamordowanych na Wołyniu oraz przyspieszenie prac poszukiwawczych i ekshumacyjnych. Podkreślił jednocześnie potrzebę chrześcijańskiego upamiętnienia ofiar oraz zachowania współpracy między Polską i Ukrainą.
„Potrzebna jest pełna prawda i chrześcijańskie upamiętnienie poległych. Nie wolno nam też zapominać, że obecnie, w naszych czasach, Ukraina i Polska stoją w obliczu jednego wspólnego zagrożenia – śmiertelnego zagrożenia dla naszej niepodległości, dla naszych państw, dla każdego miasta, dla każdej wsi, a zagrożenie to nazywa się Rosją. Mówiąc o tym, co było, nie możemy podważać przyszłości naszych narodów – przyszłości Ukrainy, Polski, przyszłości całej naszej Europy” — napisał na platformie X prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski.
Every year on this day, Poland and Ukraine honor the memory of people – civilians – who were killed in Volyn during the Second World War. Today, representatives of the Ukrainian state took part in joint prayer services alongside representatives of the Polish state – both here in…
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) July 11, 2026
Ukraiński przywódca zaznaczył, że każdego roku Polska i Ukraina oddają hołd cywilnym ofiarom mordów dokonanych na Wołyniu. Przedstawiciele władz obu państw uczestniczyli tego dnia we wspólnych modlitwach organizowanych w Polsce i na Ukrainie.
Ekshumacje w dwóch miejscowościach
Zełenski zapowiedział rozpoczęcie prac ekshumacyjnych w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej. Obie dawne polskie wsie były miejscem masowych mordów dokonanych przez ukraińskich nacjonalistów.
Czytaj też: IPN: ekshumacje w Ostrówkach, Woli Ostrowieckiej i pod Lwowem jeszcze w tym roku
„Ukraina dokłada starań, by rzetelnie ustalić fakty dotyczące osób zamordowanych w tamtych latach: tam, gdzie znajdowały się wioski i gdzie zginęli ludzie, prowadzone są prace poszukiwawcze. Ukraina jest zainteresowana przyspieszeniem tych działań. Już za dwa dni rozpoczną się prace ekshumacyjne na terenie wsi Ostrówki i Wola Ostrowiecka” — zaznaczył Zełenski.
Deklaracja oznacza, że badania mają ruszyć 13 lipca. Ukraiński prezydent przedstawił planowane prace jako kolejny etap współpracy z Polską w sprawie odnajdywania i identyfikowania szczątków zamordowanych Polaków.
Obchody na Ukrainie i w Polsce
W uroczystościach w Ołyce uczestniczyli wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz oraz chargé d’affaires Polski na Ukrainie Piotr Łukasiewicz. Stronę ukraińską reprezentowali prezes Ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej Ołeksandr Ałfiorow i wiceminister kultury Iwan Werbycki.
Prezydent Karol Nawrocki uczestniczył w uroczystościach w Radrużu na Podkarpaciu, gdzie złożył wieniec przy pomniku mieszkańców i okolic zamordowanych przez OUN i UPA w latach 1944–1946.
Spór o upamiętnianie UPA
Wypowiedzi dotyczące pojednania i wspólnego upamiętnienia padły w okresie napięć wywołanych stosunkiem władz Ukrainy do dziedzictwa UPA. Pod koniec maja Zełenski nadał jednej z ukraińskich jednostek wojskowych imię Bohaterów UPA.
Wcześniej Zełenski nadał Centrum Szkoleniowemu Sił Systemów Bezzałogowych Sił Zbrojnych Ukrainy imię Wasyla Kuka, ostatniego przywódcy Ukraińskiej Powstańczej Armii.
Decyzję negatywnie ocenili Tusk, Kosiniak-Kamysz oraz Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Nawrocki poinformował 19 czerwca o odebraniu Zełenskiemu Orderu Orła Białego, a następnego dnia ukraiński prezydent odesłał odznaczenie do Warszawy za pośrednictwem firmy kurierskiej.
Orderu Orła Białego zrzekło się również trzech byłych prezydentów Ukrainy. Inne polskie odznaczenia państwowe zwrócili między innymi szef Biura Prezydenta Ukrainy Kyryło Budanow i minister spraw zagranicznych Andrij Sybiha.
W upamiętnianie ukraińskich nacjonalistów, obok władz centralnych, regularnie angażują się również władze lokalne, co dodatkowo zaostrza spór z Polską. Na początku lipca komisja Lwowskiej Rady Obwodowej poparła propozycję ustanowienia 2027 roku na Lwowszczyźnie Rokiem Romana Szuchewycza, UPA i Ołeha Olżycza.
Kulminacja ludobójstwa wołyńskiego
Dzień 11 lipca jest obchodzony jako Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – święto upamiętnia Krwawą Niedzielę, która była kulminacją czystki etnicznej Polaków na Wołyniu. Tego dnia oddziały UPA zaatakowały prawie 100 miejscowości i zamordowały do 12 tys. Polaków. W całym okresie trwania rzezi wołyńskiej na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej życie straciło nawet 130 tys. Polaków
Czytaj też: Prezydent wzywa do zakazania banderowskiej flagi
Kresy.pl/president.gov.ua
