„Rzeczpospolita”: Patrioty na finiszu - umowa już w marcu?

/
Najprawdopodobniej w marcu podpisana zostanie umowa na dostawy…

ZAMKI

/
Holszany, obwód grodzieński.
Miejscowość położona na lewym brzegu rzeki Holszanki, obecnie w zachodniej Białorusi, w rejonie oszmiańskim. Od XII do XVI w. własność rodu książąt Holszańskich. Tu urodziła się polska królowa Zofia Holszańska. Od XVII w. własność rodu Sapiehów. Holszany były centrum udzielnego księstwa w Wielkim Księstwie Litewskim i odgrywały ważną rolę w jego życiu politycznym i ekonomicznym. Ostatnimi dziedzicami majątku holszańskiego z rodu Sapiehów byli Kazimierz (zm. w 1639) i Tomasz (zm. w 1646). Majątek obciążony znacznymi długami powoli zmieniał właścicieli i podupadał.
Zamek Sapiehów (ruiny)
Szkic, rekonstrukcja zamku: М. Tkaczew, „Zamki Białorusi”
Zamek holszański wybudowano w 1610 r. na brzegu rzeki Olszanki na zlecenie Pawła Stefana Sapiehy, wicekanclerza Wielkiego Księstwa Litewskiego. Uważany był za jeden z piękniejszych zamków na Wileńszczyźnie. Zamek został zbudowany na planie czworoboku z ośmiościennymi wieżami na rogach i wewnętrznym zamkniętym dziedzińcem o wymiarach 60 x 60 m. Przypominał wyglądem zamek w Mirze. Dwupiętrowy budynek posiadał system ocieplający, wodociągi i kanalizację. Pokoje gościnne oraz galerie zdobiły freski i bogata sztukateria. podłogi wyłożone były terakotą. Wokół zamku zbudowano 3 sztuczne jeziora, których dno wyłożono kafelkami. W rezydencji Sapiehy mieściła się okazała biblioteka i galeria obrazów. W ciągu wieków zamek kilkakrotnie przebudowywano. Zaczął też popadać w ruinę. W czasach potopu szwedzkiego został ograbiony i zniszczony.

MIASTO

/
Brasław. Budynek mieszkalny.

MIASTO

/
Brasław. Studnia.

ŚWIĄTYNIE

/
Brasław. Cerkiew Zaśnięcia NMP.
Zbudowana w 1897 r.

ŚWIĄTYNIE

/
Brasław. Kościół Narodzenia NMP.
Zbudowany w 1824 r. na miejscu zniszczonego gotyckiego kościoła z XV w. Wielokrotnie przebudowywany. Obecnie neoromański.

MIASTO

/
Brasław.
Miasto powiatowe, woj. witebskie. Pierwsza wzmianka w 1065 r. (Kronika Stryjkowskiego) Jedno z najstarszych miast Białorusi. Stara nazwa miasta Braczysław od imienia księcia połockiego Braczysława Izjasławicza, który przekształcił osadę w przygraniczną twierdzę.
Baszty obronne zburzone przed końcem XVIII w. Obecnie miejscowość uzdrowiskowa, chętnie odwiedzana przez turystów. Głównym zabytkiem jest Zamkowa Góra – dawne grodzisko (IX w.). U podnóża Zamkowej Góry cerkiew i kościół.
Szpital S. Narbutta.
Powstanie: koniec XIX i początek XX w.

ŚWIĄTYNIE

/
Bobrujsk. Cerkiew św. Grzegorza.
Zbudowana w latach 1905 – 1907.

MIASTO

/
Bobrujsk. Hale targowe.
Zbudowane w XIX wieku.

ŚWIĄTYNIE

/
Bobrujsk. Sobór św. Mikołaja.
Zbudowany w latach 1892 – 94. W latach 60-tych przerobiony na basen. W 2002 r. przekazany wiernym. W trakcie odbudowy.

ŚWIĄTYNIE

/
Bobrujsk. Synagoga.
Zbudowana na początku XX w.

ŚWIĄTYNIE

/
Bobrujsk. Synagoga.
Zbudowana na początku XX w. Obecnie ruiny.

MIASTO

/
Bobrujsk. Zabudowa szeregowa.
Budynki z XIX i początku XX wieku.

8 rocznica zniknięcia Georgija Gongadze

/
Kijów, 16 września 2008 r. Fot. Michał Oleszko

Bobrujsk, cerkiew św Grzegorza

/
Bobrujsk. Cerkiew św. Grzegorza
Zbudowana w latach 1905 – 1907.

Bobrujsk Kościół NMP

/
Bobrujsk. Kościół Najśw. Panny Maryi.
Zbudowany na początku XX w. w stylu neogotyckim. Znaczna część świątyni zachowała się do naszych czasów. Dawniej przerobiony na biura. Obecnie częściowo odbudowany, oddany wiernym.

Ukraińcy solidarni z Gruzją

/
Akcja poparcia dla Gruzji, Kijów, Majdan Niezależności, 01.09.2008 r. Zdjęcia Michała Oleszki

Baranowicze

/

Transport darów dla szpitala w Gori

/
Zdjęcia przedstawiają akcję zorganizowaną na rzecz ofiar wojny w Gruzji przez Fundację Pomoc Polakom na Wschodzie i Stowarzyszenie "Wspólnota Polska". Obie organizacje przekazały w sumie ponad 850 kg leków, materiałów opatrunkowych i innych medykamentów. Dzięki pozwoleniom wydanym przez gruzińskie ministerstwo zdrowia transport dotarł do szpitala w Gori, który jak się okazało udzielał tylko doraźnej pomocy rannym żołnierzom i cywilom. Oprócz darów przekazanych szpitalowi, polskie organizacje zakupiły również na miejscu żywność - chleb i konserwy, które następnie zostały przekazane pozostałym w mieście mieszkańcom - głównie osobom starszym.

Bitwa o Kresy

/
Na temat Bitwy Warszawskiej w 1920 napisano już wiele prac. Zdecydowana większość ich autorów jest zgodna, że uratowała ona prawie dwadzieścia lat niepodległości Rzeczypospolitej. Niektórzy twierdzą także, że zatrzymała pochód bolszewickich hord maszerujących na Europę.

Lwów 11. 08. 08, Manifestacja poparcia dla Gruzji

/
W poniedziałek 11 sierpnia we Lwowie, przy Konsulacie Generalnym Federacji Rosyjskiej, swój protest wyraziło ponad 150 przedstawicieli lokalnej społeczności gruzińskiej oraz obywateli miasta różnych narodowości.

O Maryli Wereszczakównie

/
Od dawna - a już na pewno od czasów Mariana Hemara - wiadomo, że literatura
"to nie jest tylko zasługa pióra: Trzeba dziewicy, która wie, Kiedy poecie szepnąć - nie!"

Twierdza Akerman

/
Starożytna grecka kolonia Tyras (założona w VI w. p.n.e.), później rzymska Alba Iulia i bizantyjskie Leukopolis. W XI wieku powstał tu gród Białogród, który w XIII wieku znalazł się pod panowaniem Tatarów. Od XIV wieku we władaniu hospodarów mołdawskich (od 1387 lenników króla Polski) jako Cetatea Alba. W XV wieku twierdza, zdobyta w 1484 roku przez Turków zmieniła nazwę na Akerman ("biała twierdza"). W latach 1541, 1542, 1549 odbity z rąk tatarski i tureckich przez rotmistrza Bernarda Pretwicza, który przyszedł z odsieczą Białogrodowi. W okresie 1600-1611 pod panowaniem Wołochów. W XVIII wieku centrum Tatarów budziackich, kilkakrotnie zdobywane przez Rosjan. W 1812 włączony do Rosji. W XIX wieku port solny i zbożowy. W 1918-1940 w Rumunii jako Cetatea Alba, w sierpniu 1940 przyłączony do Ukraińskiej SRR, a od lipca 1941 do sierpnia 1944 znowu w granicach Rumunii. Od 1945 w Ukraińskiej SRR, w 1991 w niepodległej Ukrainie.

Odessa – miasto, które warto zobaczyć

/
O tym, że Odessę warto zobaczyć miłośników podróży na wschód raczej nie trzeba przekonywać. Do znanych powszechnie argumentów, takich jak: położenie, architektura, historia i specyficzna atmosfera, dołączył jeszcze jeden, ale bardzo istotny – od lipca można tam dolecieć tanimi liniami WizzAir.

Odessa – miasto, które warto zobaczyć

/
O tym, że Odessę warto zobaczyć miłośników podróży na wschód raczej nie trzeba przekonywać. Do znanych powszechnie argumentów, takich jak: położenie, architektura, historia i specyficzna atmosfera, dołączył jeszcze jeden, ale bardzo istotny – od lipca można tam dolecieć tanimi liniami WizzAir.

Bitwa pod Miszychą VII 1866 w pamiętnikarskiej relacji Piotra Deręgowskiego

/
W szpicy pana majora szedł oficer Parochow z trzema feldfeblami, poprzedzeni o kilkadziesiąt kroków kozaczyzną na koniach; za nimi zaś wolniutko i z całą ostrożnością sam pan major, a poza nimi znowu cały oddział. Całą siłę pana majora w tym miejscu składało 93 żołnierzy i kilku kozaków.

Patriotyczne pocztówki sprzed 1918 r.

/
Pocztówki pochodzą z Archiwum Czesława i Ryszarda Mackiewiczów

Ekhumacja ciała Matki Marszałka

/
Dokumentacja fotograficzna ekshumacji zwłok Marii z Billewiczów Piłsudskiej - Matki Marszałka Józefa Piłsudskiego. Ekshumacji Dokonano 1 czerwca 1935 roku.

Koronacja obrazu Matki Boskiej Ostrobramskiej

/
Obraz Panny Świętej z Ostrej Bramy został koronowany 2 VII 1927 roku przez metropolitę warszawskiego kardynała Aleksandra Kakowskiego. Na uroczystości obecni byli m.in. marszałek Józef Piłsudski oraz prezydent Ignacy Mościcki. Nowe złote korony, których wówczas użyto zaginęły w czasie II wojny światowej.

Wojciech Kossak

/
Syn Juliusza Kossaka. Studiował w Krakowie, Monachium i Paryżu. Od 1916 prof. Szkoły Sztuk Pięknych w Warszawie. Twórczość Wojciecha Kossaka ukształtowała się pod wpływem twórczości ojca i Józefa Brandta. Malował cieszące się wielką popularnością sceny historyczne i batalistyczne (głównie z wojen napoleońskich i Powstania Listopadowego), rodzajowe, o tematyce wojskowej i portrety. Wykazywał w nich temperament i niezwykłą łatwość szybkiego malowania (świetne przedstawienia koni), która z czasem przekształciła się w manierę. Główne dzieła: Olszynka Grochowska (1866), Śmierć Sowińskiego (1892), Palenie sztandarów (1896), Ułańskie zaloty (1898), Bitwa pod Kircholmem (1928) oraz panoramy - Racławice (1892-94, m.in. z Janem Styką) i Przejście przez Berezynę (1895-96, m.in. z Julianem Fałatem). (Encyklopedia Powszechna PWN, Warszawa 1974)

Brzeżany na starej pocztówce

/
Pocztówki pochodzą z kolekcji p. Witolda Golińskiego i zostały opublikowane w pracy "Brzeżany na starej pocztówce", Kluczbork 2006.

Arcydzieła literarury polskiej są arcydziełami literatury światowej

/
o polskim piśmiennictwie, polityce kulturalnej i współpracy z bibliotekami na Wschodzie mówi prof. Wacław Walecki z Uniwersytetu Jagiellońskiego

Freski Schulza

/
Po zajęciu Drohobycza przez Niemców w 1941 roku Bruno Schulz z rodziną został przesiedlony do getta. Od tej pory pisarz stale obawiał się o życie swoje i swoich bliskich. Chcąc zdobyć środki na utrzymanie, zwrócił się do władz getta z propozycją wykonywania plac plastycznych. Wzbudził tym zainteresowanie gestapowca Feliksa Landaua, odpowiedzialnego za zatrudnianie Żydów.

Jerozolima Północy

/
Wilno było nie tylko stolicą Wielkiego Księstwa Litewskiego, ale także jedną ze stolic żydowskiej diaspory, ważnym ośrodkiem życia religijnego i kulturalnego Żydów.

Afrodyta i jej ogród

/
… Ale wracając do Arkadii… Jestem w niej zakochana. Nie ma na świecie gatunku kwiatów i roślin, których by tu nie było. (…) Podoba mi się tu! Czy wiesz, że przy Twoich dochodach można mieć Arkadię, czy nawet miejsce piękniejsze od niej, już w ciągu dwóch lat? Mon ami, czy będziemy je mieli? Czy możemy mieć ogród, taki jak ten, na Ukrainie?

Stanisław Dębicki

/
Lubaczów 1866 - Kraków 1924 Studiował w Akademii Wiedeńskiej w latach 1881-82, w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych u Władysława Łuszczkiewicza (1883-84), potem w Akademii monachijskiej. Od 1886 do 1890 uczył w Szkole Przemysłu Ceramicznego w Kołomyji. W 1890-91 uczęszczał do Akadémie Colarossi w Paryżu. Po powrocie do kraju zamieszkał we Lwowie, a następnie w Krakowie, gdzie kierował katedrą malarstwa dekoracyjnego w Akademii Sztuk Pięknych. Od 1911 roku był profesorem krakowskiej ASP. Interesował się tematyką huculską, malował też sceny z życia gett żydowskich w małych miasteczkach, realistyczne typy mieszkańców a także wizerunki dzieci i autoportrety. W grafice użytkowej (zdobnictwo, ilustracje książek)ulegał stylizacji secesyjnej i wpływom drzeworytu japońskiego. Nie obce były mu kompozycje alegoryczno-symboliczne.

Jerzy Kossak

/
Kraków 1886 - Kraków 1955 Był synem Wojciecha a wnukiem Juliusza. Od dzieciństwa przejawiał wielki talent artystyczny, debiutował w roku 1910, wystawiając w krakowskim Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych swój cykl napoleoński. Tak jak ojciec i dziadek, również on specjalizował się w malarstwie batalistycznym - głównie w scenach walk kawaleryjskich. Malarstwo najmłodszego z Kossaków charakterystyczne są zwłaszcza sceny przedstawiające epizody z wojny polsko bolszewickiej, oraz sceny przedstawiające kawalerię II Rzeczypospolitej.

Banderowcy

/
Członkowie Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów frakcji Stefana Bandery, którzy następnie utworzyli Ukraińską Armię Powstańczą, potocznie zwani "banderowcami".

Bulbowcy

/
Oddziały Tarasa Borowca -"Bulby" nacjonalistycznego polityka ukraińskiego, od pseudonimu którego wzięły swoją nazwę.

Melnykowcy

/
"Melnykowcy", członkowie i zwolennicy Organizacji Ukraińskich nacjonalistów, frakcji pułkownika Andrzeja Melnyka, jednej z tych, która powstała po rozpadzie OUN na zjeździe w Krakowie w 1940r.

Dywizja SS Galizien

/
Jednostka zbrodniczej niemieckiej formacji SS, złożona z ukraińskich kolaborantów powołana przez Niemców dla uzupełnienia braków kadrowych. "Wsławiła" się licznymi zbrodniami na Polakach.

II wojna światowa na wschodnich ziemiach Rzeczpospolitej

/
17 września 1939 roku wojska sowieckie - wypełniając postanowienia paktu Ribbentrop-Mołotow - dokonały agresji na Rzeczpospolitą, nie wypowiadając wojny i gwałcąc międzynarodowe umowy.

Obrona Lwowa 12-22 IX 1939

/
Przez długi okres PRL-u temat Kresów Wschodnich, a tym bardziej Lwowa, był tematem tabu, stąd też wątek obrony w Kampanii Wrześniowej często przemilczano.

Obrona Grodna 20-22 IX 1939

/
Pierwszy atak sowieci przypuścili od południa nad ranem w dniu 20 IX niewielką grupą 11 czołgów i 1 samochodu pancernego.

Agresja Sowiecka na Polskę 17 IX 1939

/
W dniu 17 IX 1939 r., bez wypowiedzenia wojny, Związek Radziecki dokonał zbrojnego napadu na Polskę. Fakt ten określa się jako "wbicie noża w plecy" walczącym z Niemcami Polakom, lub po prostu nazywa się go IV rozbiorem Polski.