Trump naciska na sojuszników, żeby wykupili chińskie udziały w swoich portach
Donald Trump mobilizuje sojuszników oraz firmy z USA i Europy do wykupu chińskich udziałów w strategicznych portach, wskazując na aspekt bezpieczeństwa. W Europie, według dostępnych analiz, chińskie podmioty posiadają udziały w 33 terminalach, a ich udział w terminalach morskich sięga ok. 30 proc. W Polsce sprawa dotyczy m.in. Gdyni, gdzie Hutchison ma wieloletnią dzierżawę.
Wskazywany jest wymiar strategiczny tej operacji, obejmujący m.in. obszar Kanału Panamskiego, porty na Karaibach oraz europejskie terminale, w których udziały mają spółki z Chin. Amerykańscy stratedzy argumentują, że w razie zaostrzenia konfliktu na osi Waszyngton–Pekin flota handlowa państw zachodnich mogłaby mieć problem z zabezpieczeniem logistycznym.
Według Ośrodka Studiów Wschodnich chińskie firmy logistyczne mają udziały w 33 morskich terminalach kontenerowych w Europie. Z analiz „Lloyd’s List” z lutego 2025 r. wynika, że w Unii Europejskiej udział chińskich firm w terminalach morskich sięga niemal 30 proc. Wskazywane są m.in. port w Pireusie kontrolowany przez COSCO, 24,9 proc. udziałów COSCO w Container Terminal Tollerort w Hamburgu, terminale w Walencji i Bilbao oraz Euromax w Rotterdamie i Vado Ligure. CMPort działa w UE również pośrednio poprzez 49 proc. udziałów w Terminal Link w takich krajach jak Francja, Belgia czy Malta.
Jako przykład kierunku działań podawano ramowe porozumienie ogłoszone na początku marca 2025 r. w sprawie przejęcia przez amerykańsko-szwajcarski BlackRock i włoską MSC aktywów CK Hutchison, co de facto dawałoby kontrolę nad 43 portami w 23 krajach (z wyłączeniem aktywów w Chinach), w tym dwoma terminalami przy Kanale Panamskim. W Polsce wątek dotyczy Gdyni: CK Hutchison od ponad dwóch dekad operuje na terenie portu, mając umowę dzierżawy wieczystej do 2089 r. na 20 ha i ok. 600 m nabrzeża. Gdynia Container Terminal działa pod marką Hutchison Ports Gdynia.
W 2025 r. próbowano przejąć port kontenerowy w Gdyni przez amerykańskie konsorcjum, jednak proces został spowolniony. „W tym roku została podjęta próba przejęcia przez amerykańskie konsorcjum portu kontenerowego w Gdyni, jednak ten proces został znacznie spowolniony m.in. w wyniku presji ze strony Pekinu” — ocenił Jędrzej Jander z Instytutu Europy Środkowej w rozmowie z money.pl. Chiński regulator antymonopolowy zapowiedział przegląd transakcji, a 14 sierpnia 2025 r. CK Hutchison publicznie wykluczył finalizację w 2025 r., nawet przy wcześniejszym podpisaniu umów wiążących. Na stronach i w materiałach GCT spółka nadal figuruje jako część sieci Hutchison Ports i działa pod marką Hutchison Ports Gdynia.
W tle pojawiają się wskazania na praktyczne konsekwencje kontroli terminali. W 2023 r. w sąsiedztwie Gdynia Container Terminal miał zostać wyładowany sprzęt dla armii amerykańskiej kierowany na wschodnią flankę NATO oraz na front ukraiński. Dziób statku wystawał wtedy o ok. 50 m w głąb strefy zarządzanej przez Hutchison Port Holdings i nie wyrażono zgody na rozładunek; ostatecznie przeładunek odbył się w innym miejscu.
„Mam wątpliwości, czy presja Donalda Trumpa, by tworzyć wspólny antychiński front, okazała się skuteczna. W kwestii wykupu portów temat może się okazać trudniejszy, niż się wydaje. Nawet gdyby UE się zdecydowała na tak zdecydowane działanie, to pozostaje pytanie, jaka byłaby reakcja Chin” — stwierdził Jander. „W kwestii ceł i barier handlowych Chiny dysponują mocnymi kartami. Mogą ograniczyć choćby eksport metali ziem rzadkich, co uderzy w rozwinięte europejskie gospodarki” — przypomniał Jander. „Nie sądzę, aby Europa zdecydowała się na tak dramatyczne zwarcie z Pekinem, tylko dlatego, że Donald Trump stawia takie żądanie. Prezydent USA jest nieprzewidywalny i równie dobrze w kolejnym tygodniu, po tak drastycznym zwrocie, może dogadać się z Pekinem, zostawiając UE „na lodzie”” — ocenił ekspert Instytutu Europy Środkowej.
Zobacz: Trump: Europa powinna zrobić coś z Chinami, bo to mogłoby pomóc zakończyć wojnę na Ukrainie
Warto przeczytać: UE podniesie cła na stal do 50 proc. w reakcji na nadpodaż z Chin
Kresy.pl/Money.pl
