Wiceprzewodniczący rosyjskiej Dumy wzywa Kazachstan by nie “przepisywał” sobie historii

Zastępca przewodniczącego izby niższej rosyjskiego parlamentu uznał, że Kazachowie wymyślają sobie historię, by zaprzeczyć roli Rosji na obecnym terytorium Kazachstanu.

Członek Dumy Państwowej Piotr Tołstoj w rozmowie z Radiem KP powiedział, że wiele krajów obserwuje, jak Rosja „zamyka temat Ukrainy”. Jeśli Rosja „nie zamknie” kwestii, zacznie mieć problemy z Kazachstanem, Armenią i innymi krajami. Zapytany przez prezentera, jakie problemy może mieć Rosja z Kazachstanem, Tołstoj odpowiedział: „buduje się tam pewne państwo kazachskie”, „kwitnie narodowa mitologia o niepodległości” – zrelacjonowała “Nowaja Gazieta”. Jako przykład Tołstoj poradził dziennikarzowi, aby bliżej przyjrzał się idei władz Kazachstanu przejścia na alfabet łaciński.

Poseł dalej wyrzucał Kazachom, że „przepisali”, to jest zrewidowali swoją historię: „Jestem przeciwny zmuszaniu rosyjskich nauczycieli w Pawłodarze do przepraszania, gdy mówią, że to Rosjanie zbudowali to miasto. I jestem przeciwny zapominaniu, że Ałma-Ata to nasze miasto Wierny, nasza rosyjska twierdza kozacka” – powiedział Tołstoj używając wymowy nazwy dawnej stolicy Kazachstanu z czasów Związku Radzieckiego, podczas gdy obecnie oficjalną jest nazwa Ałmaty.

„Nawet jeśli sprzedałbyś całą ziemię Chinom i wszystkie zasoby mineralne Anglikom, nadal nie musisz odcinać się od swoich sąsiadów, musisz być z nimi w dobrych stosunkach… Uratowaliśmy ich” – twierdził rosyjski paralmentarzysta, odnosząc się do wprowadzenia oddziałów rosyjskich w styczniu 2022 r. do Kazachstanu w czasie gdy doszło do destabilizacji kraju i zbrojnej rebelii w Ałmaty. Rosjanie stanowili wówczas trzon kontyngentu Organizacji Układu o Bezpieczeństwie Zbiorowym (ODKB), którą na pomoc wezwał prezydent środkowoazjatyckiego państwa Kasym-Żomart Tokajew.  Misja ta trwała tydzień i pozwoliła władzom Kazachstanu powstrzymać próby zajęcia przez zrewoltowane tłumy budynków administracyjnych w kilku miastach kraju.

Przewodniczący Senatu Kazachstanu Maulen Aszymbajew odniósł się do słów rosyjskiego polityka. Rzadził on dziennikarzom, by “nie dramatyzować” i “nie zaostrzać”. Tłumczył się również słabym rozeznaniem wypowiedzi – “W każdym razie chciałbym zapoznać się z jego wypowiedziami i wrócić do tej kwestii” – powiedział Aszymbajew, którego zacytował portal Fergana.

Z kolei poseł niższej izby kazachstańskiego parlamentu – Mażylisu, Murat Abienow, komentując słowa Tołstoja, zauważył, że nie odpowiadają one dobrosąsiedzkim i sojuszniczym stosunkom Rosji z Kazachstanem. „Jest oczywiste, że pan Tołstoj swoimi prowokacyjnymi wypowiedziami kwestionuje politykę kierownictwa swojego kraju. Wydaje się, że Tołstoj nie rozumie, że jego słowa szkodzą interesom samej Rosji, o które rzekomo mu chodzi” – podkreślił Abienow.

W Rosji od kilu lat rozlegają się publiczne głosy kwestionujące jego północną granicę Kazachstanu, obejmującą tereny zamieszkałe licznie przez etnicznych Rosjan. Parlamentarzysta Jewgienij Fiodorow przekonywał w 2020 r., że Kazachstan otrzymał w dzierżawę część terytoriów, a po opuszczeniu ZSRR jest zobowiązany je zwrócić. Opowiadał się także za „przywróceniem zjednoczonego państwa z Kazachstanem” i zachęcał obywateli republiki, aby „zostali obywatelami Federacji Rosyjskiej”. Pod koniec ubiegłego roku Fiodorow nazwał nawet Kazachstan terytorium „nie do końca legalnym”, na co jego kazachscy koledzy zasugerowali mu wizytę u psychiatry. Inny deputowany Dumy Państwowej Wiaczesław Nikonow stwierdził kilka lat temu, że „terytorium Kazachstanu jest wielkim darem od Rosji”. Następnie Ministerstwo Spraw Zagranicznych Kazachstanu przesłało stronie rosyjskiej notę, w której wyraziło zdziwienie tak prowokacyjnym atakiem.

Wśród głosów tego rodzaju był i  wywiad prezydenta Rosji dla rosyjskiej telewizji państwowej z 2020 r., w którym ten skrytykował Włodzimierza Lenina za to, że ustanowił on Związek Radziecki jako państwo federalne składające się z różnych republik narodowych. Jak stwierdził Putin było to przyczyną tego, że  część republik otrzymała „do swojego bagażu ogromną ilość ziem rosyjskich, tradycyjnych rosyjskich terytoriów” i opuszczała ZSRR nie z tym „z czym przyszła” lecz z „podarkami od narodu rosyjskiego”.

Wkrótce po tym grupa kazachstańskich generałów – aktywnych i w stanie spoczynku odpowiedziała Putinowi listem otwartym, w którym wyprowadzali długą metrykę historyczną swojej państwowości oraz przypominali, że w skład Rosji wchodzą obecnie obszary zamieszkane przez pokrewne Kazachom ludy turkijskie.

novayagazeta.ru/fergana.news/kresy.pl