USA nakazały Anthropic wyłączenie najnowszych modeli AI. Fable 5 i Mythos 5 zniknęły z sieci
Firma Anthropic wyłączyła w piątek 12 czerwca 2026 roku dostęp do modeli sztucznej inteligencji Fable 5 i Mythos 5. Było to skutkiem otrzymania dyrektywy rządu USA dotyczącej kontroli eksportu technologii.
Dyrektywa administracji Donalda Trumpa nakazała zawieszenie dostępu do Fable 5 i Mythos 5 dla wszystkich cudzoziemców, niezależnie od tego, czy przebywają w Stanach Zjednoczonych, czy poza nimi. Według Anthropic obejmuje to również zagranicznych pracowników firmy.
W praktyce spółka wyłączyła dostęp do obu modeli dla wszystkich klientów. Anthropic wyjaśnił, że taki był skutek decyzji, ponieważ firma musiała zapewnić zgodność z nakazem. Dostęp do pozostałych modeli Anthropic nie został objęty ograniczeniami.
Firma zaznaczyła, że dokument nie zawierał szczegółowego wyjaśnienia, na czym mają polegać obawy dotyczące bezpieczeństwa narodowego. Według Anthropic rząd USA uznał, że pojawił się sposób obejścia części zabezpieczeń tych zaawansowanych modeli. Chodzi o tzw. jailbreak, czyli takie formułowanie poleceń, które może skłonić system AI do udzielania odpowiedzi normalnie blokowanych przez jego zabezpieczenia. Spółka twierdzi jednak, że był to wąski, nieuniwersalny przypadek, a nie ogólne przełamanie zabezpieczeń Fable 5 i Mythos 5.
Anthropic uważa też, że podobna metoda mogłaby działać w innych publicznie dostępnych modelach AI. Według firmy nie wykazano więc, że Fable 5 lub Mythos 5 stwarzają wyjątkowe zagrożenie w porównaniu z konkurencyjnymi systemami.
„Uważamy, że rząd powinien mieć możliwość blokowania niebezpiecznych wdrożeń w ramach ustawowego procesu, który jest przejrzysty, uczciwy, jasny i oparty na faktach technicznych” — przekazał Anthropic w oświadczeniu cytowanym przez AP. Firma dodała, że obecne działanie władz nie spełnia tych zasad.
Fable 5 został zaprezentowany przez Anthropic 9 czerwca jako nowy model klasy Mythos przeznaczony do szerszego użytku i wyposażony w dodatkowe zabezpieczenia. Miały one ograniczać wykorzystanie modelu do ataków informatycznych.
Mythos 5 jest najbardziej zaawansowanym modelem, którego dostęp wcześniej ograniczano właśnie z powodu obaw dotyczących cyberbezpieczeństwa. Chodzi o zdolność wyszukiwania słabych miejsc w programach, serwerach i systemach używanych przez firmy lub instytucje. Dla banków, administracji państwowej, firm technologicznych czy operatorów infrastruktury takie narzędzie może służyć do obrony przed atakami. W niepowołanych rękach mogłoby jednak pomagać w znajdowaniu celów dla hakerów.
O ryzykach związanych z wcześniejszą wersją tego systemu Kresy.pl pisały w kwietniu. Claude Mythos Preview wykazywał w testach tak wysoką skuteczność w znajdowaniu luk w infrastrukturze bankowej, że doprowadziło to do konsultacji między regulatorami a sektorem finansowym, m.in. w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie i Wielkiej Brytanii.
Anthropic udostępniał możliwości modelu Mythos ograniczonej grupie organizacji w ramach programu Glasswing. Był to program, w którym wybrane firmy, instytucje i podmioty odpowiedzialne za bezpieczeństwo systemów informatycznych mogły korzystać z modelu, aby sprawdzać własne oprogramowanie i usuwać luki, zanim wykorzystają je cyberprzestępcy. Według Reutersa program miał zostać rozszerzony z około 50 do około 200 partnerów.
Decyzja administracji USA jest jednym z najdalej idących przypadków zastosowania kontroli eksportu modeli sztucznej inteligencji. AP zwróciła uwagę, że nastąpiła 10 dni po podpisaniu przez Donalda Trumpa rozporządzenia wykonawczego przewidującego ramy oceny ryzyka dla bezpieczeństwa narodowego przy najbardziej zaawansowanych systemach AI przed ich publicznym udostępnieniem.
Sprawa wpisuje się też w szerszy spór między Anthropic a administracją Trumpa. Firma była już skonfliktowana z Pentagonem, ponieważ nie chciała znieść zabezpieczeń ograniczających wykorzystanie jej modeli m.in. do systemów broni autonomicznej i nadzoru. W odpowiedzi Pentagon uznał Anthropic za potencjalne ryzyko dla bezpieczeństwa dostaw technologii dla rządu USA, co mogło utrudnić korzystanie z jej narzędzi w kontraktach federalnych. Anthropic zaskarżył tę decyzję, twierdząc, że była bezprawna i miała charakter odwetu.
W przypadku najnowszego nakazu Anthropic określił sprawę jako „nieporozumienie” i zapowiedział, że pracuje nad przywróceniem dostępu do modeli tak szybko, jak będzie to możliwe.
