Putin upraszcza nadawanie rosyjskiego obywatelstwa mieszkańcom Naddniestrza

Władimir Putin podpisał dekret ułatwiający mieszkańcom Naddniestrza uzyskanie obywatelstwa Federacji Rosyjskiej. Dokument obejmuje pełnoletnich cudzoziemców i bezpaństwowców stale mieszkających w regionie oraz przewiduje składanie wniosków w rosyjskich placówkach dyplomatycznych i konsularnych.

15 maja prezydent Rosji Władimir Putin podpisał dekret „O przyznaniu mieszkańcom Naddniestrza obywatelstwa rosyjskiego”, upraszczający procedurę uzyskiwania rosyjskich paszportów przez mieszkańców nieuznawanego regionu. Informacje podały Interfax oraz rosyjski portal aktów prawnych.

Dokument przewiduje, że cudzoziemcy i osoby bez obywatelstwa, które ukończyły 18 lat, posiadają zdolność prawną i są stałymi mieszkańcami Naddniestrza w dniu wejścia dekretu w życie, mogą ubiegać się o obywatelstwo Federacji Rosyjskiej bez spełniania części standardowych wymogów.

„Ustala się, że obywatele zagraniczni i osoby bezpaństwowe, które ukończyły 18 lat, posiadają zdolność prawną i są stałymi rezydentami Naddniestrza w dniu wejścia w życie niniejszego dekretu, mają prawo ubiegać się o nadanie obywatelstwa Federacji Rosyjskiej zgodnie z częścią 9 artykułu 16 ustawy federalnej nr 138-FZ z dnia 28 kwietnia 2023 roku „O obywatelstwie Federacji Rosyjskiej” bez konieczności spełniania wymogów określonych w ust. 1–3 części 1 artykułu 15 wspomnianej ustawy federalnej” — zapisano w dekrecie.

Dekret został przyjęty z uzasadnieniem odnoszącym się do ochrony praw i wolności człowieka oraz obywatela. W dokumencie powołano się także na ogólnie uznane zasady i normy prawa międzynarodowego.

„W celu ochrony praw i wolności człowieka i obywatela, kierując się ogólnie uznanymi zasadami i normami prawa międzynarodowego, zgodnie z częścią 3 artykułu 14, ustępem 4 części 1 artykułu 28 ustawy federalnej z dnia 28 kwietnia 2023 roku nr 138-FZ „O obywatelstwie Federacji Rosyjskiej”” — zapisano w dokumencie.

Wnioski w rosyjskich placówkach

Wnioski o nadanie obywatelstwa rosyjskiego mają być składane w placówkach dyplomatycznych lub urzędach konsularnych Federacji Rosyjskiej. Ich listę prowadzi i aktualizuje rosyjskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych.

Dekret reguluje również procedurę nadawania obywatelstwa małoletnim oraz ubezwłasnowolnionym mieszkańcom Naddniestrza. Wnioski mają być składane na zatwierdzonych formularzach.

Podobne decyzje wobec Abchazji i Osetii Południowej

Wiosną 2025 roku Putin podpisał podobny dekret upraszczający proces uzyskiwania obywatelstwa rosyjskiego przez mieszkańców Abchazji i Osetii Południowej. W lipcu 2025 roku zatwierdził wydawanie rosyjskich paszportów w tych regionach do sierpnia 2028 roku.

Ustawa o użyciu armii poza granicami Rosji

Decyzja dotycząca Naddniestrza została ogłoszona krótko po tym, jak 13 maja Duma Państwowa przyjęła w drugim i trzecim czytaniu ustawę pozwalającą Putinowi na użycie armii w celu ochrony obywateli rosyjskich za granicą. Za ustawą głosowało 384 deputowanych.

W uzasadnieniu projektu wskazano, że dokument ma służyć ochronie obywateli rosyjskich przed działaniami państw uznawanych przez Moskwę za wrogie.

Pod koniec kwietnia sekretarz Rady Bezpieczeństwa Rosji Siergiej Szojgu oświadczył, że bezpieczeństwo rosyjskich obywateli w separatystycznym regionie Naddniestrza jest zagrożone, a Moskwa jest gotowa podjąć wszelkie działania, aby ich chronić.

Naddniestrze pod wpływem Moskwy

Naddniestrze jest formalnie częścią Mołdawii, lecz od początku lat 90. XX wieku funkcjonuje jako nieuznawana struktura separatystyczna. Naddniestrze jest zdominowane głównie przez ludność rosyjskojęzyczną (Rosjan i Ukraińców), liczy ok. 350 tys. mieszkańców.

W czasie rozkładu Związku Sowieckiego miejscowi mieszkańcy wypowiedzieli posłuszeństwo władzom w Kiszyniowie, proklamowali Naddniestrzańską Republikę Mołdawską i po krótkiej wojnie domowej zakończonej w 1992 roku, wywalczyli faktyczną niepodległość. W praktyce więc Kiszyniów nigdy w pełni nie egzekwował władzy na tym niewielkim regionem.

Tłem konfliktu była niechęć miejscowych mieszkańców proklamowania przez mołdawskich niepodległościowców urzędowego monopolu języka rumuńskiego oraz obawa nomenklatury o los wielkich zakładów przemysłowych zbudowanych w czasach ZSRR w ramach małej, rolniczej w większości republiki. Od tego czasu Naddniestrze funkcjonuje jako nieuznawana przez nikogo, ale wspierana strategicznie i finansowo prze Moskwę republika.

Naddniestrze nie jest uznawane przez żadne państwo, nawet Rosję. Na jej terenie stacjonuje oddział rosyjskiej armii, ale rekrutowany przeważnie z miejscowych mieszkańców, którzy posiadają obywatelstwo Rosji.

W połowie kwietnia tego roku władze w Kiszyniowie podjęły decyzję wobec dowództwa rosyjskich sił stacjonujących w Naddniestrzu. Ograniczono ich możliwość poruszania się poza regionem.

Zgodnie z decyzją osoby objęte tym statusem muszą zgłosić się na terytorium kontrolowane przez władze w Kiszyniowie w celu uregulowania swojego statusu prawnego. W przeciwnym razie nie będą mogły opuszczać Naddniestrza ani przemieszczać się poza jego obszar.

Zobacz też: Mołdawia chce integracji z Naddniestrzem. Przestawiła plan

Kresy.pl/pravo.gov.ru