MSZ Ukrainy: możliwe międzynarodowe zarządzanie elektrownią w Zaporożu
Szef MSZ Ukrainy Andrij Sybiha twierdzi, że Rosja nie ma zdolności technicznych do bezpiecznego utrzymania Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej. Kijów dopuszcza rozważenie międzynarodowej formuły zarządzania obiektem, w tym z udziałem strony amerykańskiej.
Podczas dyskusji „Nowe państwo: kluczowe zagadnienia”, która odbyła się w ostatnich dniach, minister spraw zagranicznych Ukrainy Andrij Sybiha odniósł się do sytuacji wokół Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej. Szef ukraińskiej dyplomacji stwierdził, że Federacja Rosyjska nie dysponuje możliwościami pozwalającymi na utrzymanie obiektu w należytym stanie technicznym i eksploatacyjnym.
— „To jest własność Ukrainy. To jest terytorium Ukrainy. Rozważaliśmy jako jedną z opcji możliwość zastosowania formuły zarządzania z udziałem strony amerykańskiej, a strona amerykańska decydowałaby już dalej z innymi uczestnikami” — powiedział Sybiha, odnosząc się do ewentualnych rozwiązań międzynarodowych dotyczących przyszłości elektrowni.
Minister zwrócił uwagę, że strona rosyjska podejmuje działania zmierzające do podłączenia jednego z bloków elektrowni do rosyjskiego systemu energetycznego. W ocenie Kijowa takie kroki stanowią bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa jądrowego w skali regionalnej.
Sybiha zaznaczył również, że Rosja konsekwentnie traktuje Zaporoską Elektrownię Jądrową jako obiekt należący do niej, co pozostaje całkowicie nieakceptowalne z punktu widzenia Ukrainy. Jak podkreślił, status prawny elektrowni jest jednoznaczny i wynika z międzynarodowo uznanych granic państwowych Ukrainy.
Szef MSZ Ukrainy przypomniał, że kwestia kontroli nad elektrownią w Zaporożu pozostaje jednym z najbardziej wrażliwych tematów w kontekście ewentualnych rozmów pokojowych. W tym kontekście odniósł się do wcześniejszych wypowiedzi dotyczących gotowości prezydenta Ukrainy do osobistego spotkania z przywódcą Rosji.
— „To właśnie dla rozwiązania tych problemów prezydent jest gotów spotkać się z Putinem i je omówić” — powiedział Sybiha, wskazując, że chodzi zarówno o sprawy terytorialne, jak i o przyszły nadzór nad Zaporoską Elektrownią Jądrową.
Elektrownia jądrowa w Enerhodarze w obwodzie zaporoskim jest największą elektrownią jądrową w Europie, ma sześć bloków WWER-1000. Pierwszy blok energetyczny oddano do eksploatacji w grudniu 1984 r., szósty – w październiku 1995 r. Stacja nie wytwarza energii elektrycznej od 11 września 2022 roku. Wszystkie sześć reaktorów elektrowni jądrowej w Zaporożu znajduje się w trybie zimnego wyłączenia. W elektrowni dyżuruje kilku pracowników Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej.
Zaporoska Elektrownia Atomowa została zdobyta przez wojska rosyjskie 4 marca 2022 r. Na jej terenie stacjonują rosyjscy żołnierze. Wielokrotnie na jej terytorium spadały pociski i drony.
Kresy.pl/UNIAN
