KAS wykryła nieprawidłowości na 120 mld zł w wydatkowaniu środków publicznych
Krajowa Administracja Skarbowa zakończyła 135 ze 177 rozpoczętych audytów, obejmujących 167 instytucji i organizacji. Łączną wartość stwierdzonych nieprawidłowości oszacowano na 120 mld zł, a zawiadomienia przekazane prokuraturze dotyczyły 106 mld zł. Ministerstwo Finansów oceniło, że wiele wykrytych naruszeń wynikało z celowych działań podejmowanych w złej wierze.
W czwartek w siedzibie Ministerstwa Finansów w Warszawie minister finansów Andrzej Domański oraz wiceminister finansów i zastępca szefa Krajowej Administracji Skarbowej Zbigniew Stawicki przedstawili wyniki audytów gospodarowania środkami publicznymi w latach 2020–2023. KAS rozpoczęła 177 audytów, z których zakończyła 135, obejmując nimi 167 podmiotów
„Łączna kwota stwierdzonych nieprawidłowości to 120 mld zł. Około 3 proc. naszego PKB. Więcej niż połowa tego, co wydajemy na bezpieczeństwo” — powiedział Domański.
Do prokuratury skierowano 250 zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, dotyczących nieprawidłowości o wartości 106 mld zł. Na ich podstawie wszczęto około 200 postępowań, a tylko nieliczne zawiadomienia zostały dotychczas oddalone.
„To są bardzo dobrze przygotowane zawiadomienia. Dosłownie chyba na palcach jednej ręki można policzyć wnioski, które zostały przez prokuraturę do tej pory oddalone” — ocenił minister.
Może Cię zainteresować: 90 proc. środków z KPO wykorzystano na płynność. NIK zapowiada kolejne audyty
Wynagrodzenia w spółkach i wydatki z Funduszu Leśnego
Audyty dotyczyły zgodności z prawem oraz celowości wydatkowania środków publicznych przez kontrolowane podmioty. Jedną ze stwierdzonych nieprawidłowości była wypłata 68 mln zł nienależnych wynagrodzeń członkom zarządów i rad nadzorczych spółek Skarbu Państwa.
Audytorzy wykryli również przypadki wykorzystywania środków Funduszu Leśnego do finansowania przedsięwzięć niezwiązanych z jego ustawowymi zadaniami. Pieniądze przeznaczano na organizację pikników i konkursów z udziałem polityków w okresie przedwyborczym, a także na koncerty, festiwale oraz wydarzenia sportowe.
Kontrole celno-skarbowe
Równolegle z audytami KAS prowadziła kontrole celno-skarbowe. Zakończono 174 takie postępowania, w wyniku których skierowano do prokuratury 64 zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Organy ścigania wszczęły na ich podstawie 53 postępowania.
„Audyt środków publicznych to obowiązek, który wynika wprost z ustawy. Krajowa Administracja Skarbowa realizuje rzetelnie swoje zadania i sprawuje pieczę nad tym, jak wydawane są środki państwa” — podkreślił minister.
Stawicki: działania podejmowano celowo i w złej wierze
Większość nieprawidłowości wykrytych podczas audytów nie wynikała z pomyłek ani błędnej interpretacji przepisów. Kontrolerzy stwierdzili przypadki świadomego obchodzenia obowiązujących zasad.
„Nieprawidłowości, jakie spotkaliśmy w toku wielu audytów, mają charakter celowego, zamierzonego działania w złej wierze. Trudno to nazwać pomyłką, trudno to nazwać złą interpretacją przepisów” — powiedział wiceminister finansów i zastępca szefa KAS Zbigniew Stawicki.
W wielu instytucjach formalna dokumentacja nie odpowiadała rzeczywistemu sposobowi podejmowania decyzji. Środki przyznawano wybranym podmiotom według uznania osób należących do kierownictwa resortów, pomimo negatywnych rekomendacji komisji powołanych do oceny wniosków.
„W dokumentach czasem tworzono pozory formalnej poprawności, a w rzeczywistości pieniądze otrzymywał ktoś według uznania członka kierownictwa danego resortu, niezależnie od rekomendacji ciał powołanych do oceny wniosków” — wskazał wiceminister.
Dotacje w resortach sportu i spraw zagranicznych
Mechanizm uznaniowego przyznawania pieniędzy wykryto między innymi w Ministerstwie Sportu i Turystyki. Wartość objętych nim dotacji wyniosła 202 mln zł. W Ministerstwie Spraw Zagranicznych w podobny sposób rozdysponowano 51,5 mln zł.
Audytorzy ujawnili również działania podejmowane bez podstawy prawnej. Dotyczyły one między innymi nienależnych wynagrodzeń wypłacanych członkom władz spółek Skarbu Państwa oraz braku właściwego nadzoru ze strony Ministerstwa Aktywów Państwowych. Prokuratura Regionalna w Katowicach wszczęła 17 czerwca śledztwo dotyczące tej sprawy.
Nieprawidłowości obejmowały także przyznawanie dotacji i pomocy publicznej podmiotom, których wnioski uzyskały negatywne rekomendacje komisji oceniających.
Kresy.pl/kas.gov.pl/Bankier.pl
