Czarnogóra wyprodukuje drony dla Ukrainy

Czarnogóra planuje rozpocząć produkcję dronów we współpracy z firmą ze Stanów Zjednoczonych. Pierwsza partia zostanie przeniesiona na Ukrainie. Rząd podkreśla, że ​​inicjatywa wzmocni krajowy przemysł zbrojeniowy.

Rząd Czarnogóry zatwierdził list intencyjny dotyczący inwestycji w produkcję bezzałogowych systemów powietrznych i rozwój eksportu z lokalnych lotnisk. Dokument ten ma zostać podpisany przez wicepremiera i ministra rozwoju gospodarczego Nika Gjeloshaja oraz dyrektora amerykańskiej firmy By Light professional IT services LLC, Roberta J. Donahue. Podpisanie listu intencyjnego zaplanowano na wrzesień br. Czarnogóra zobowiązała się do stworzenia ram prawnych dla produkcji i eksportu komponentów wojskowych oraz materiałów niebezpiecznych, a także przygotowuje projekt ustawy regulującej produkcję broni i sprzętu wojskowego, który ma być gotowy do końca 2025 r.

Produkcja dronów będzie realizowana we współpracy z amerykańską firmą By Light oraz jej partnerem 4WINDS LLC, która utworzy spółkę celową na potrzeby projektu w Czarnogórze. Przedsięwzięcie obejmuje również zaangażowanie lokalnych i regionalnych firm w testowanie technologii lotniczych i podwodnych systemów bezzałogowych. Wśród nich znajdują się Tara Aerospace z Mojkovci, specjalizująca się w systemach bezpieczeństwa lotniczego, oraz Poliex z Berane, producent materiałów wybuchowych. Obydwie spółki, wcześniej należące do państwa, zostały sprywatyzowane, przy czym państwo zachowało 12,5 proc. udziałów w Tara Aerospace.

Według informacji zawartych na stronie firmy By Light, oferowane przez nią drony cechują się długą wytrzymałością, niskim poziomem hałasu oraz szerokim zakresem możliwości operacyjnych zarówno w przestrzeni powietrznej, jak i na wodzie. Najnowocześniejszym modelem jest HALO-6 VTOL o maksymalnym udźwigu 27,2 kg i możliwości lotu do dziesięciu godzin. Firma oferuje również szkolenia dla operatorów dronów i posiada doświadczenie we współpracy z amerykańskimi instytucjami publicznymi.

Wartość planowanej umowy szacowana jest na 15 mln dolarów, a finansowanie projektu będzie wspierane przez administrację USA. Ambasada USA w Podgoricy oświadczyła, że inwestycje w systemy bezzałogowe potwierdzają zaangażowanie Czarnogóry w wypełnianie zobowiązań sojuszniczych w ramach NATO. Podkreślono, że rząd USA zachęca państwa partnerskie do współpracy z amerykańskimi firmami z sektora obronnego.

Czarnogóra, jako państwo członkowskie NATO oraz kraj kandydujący do Unii Europejskiej, od początku rosyjskiej inwazji wspiera Ukrainę. Do tej pory udzieliła jej pomocy wojskowej o wartości 11,3 mln euro, przyjęła uchodźców oraz wdrożyła sankcje wobec Rosji.

Bezzałogowe pełnią coraz ważniejszą funkcję na współczesnym polu bitwy. Według Jurija Fedorenko, dowódcy 429. Samodzielnej Brygady Systemów Bezzałogowych „Achilles”, ukraińskie drony odegrały kluczową rolę w wojnie przeciwko Rosji i odpowiadają za 65 proc. strat tego kraju.

30 maja głównodowodzący Sił Zbrojnych Ukrainy, gen. Ołeksandr Syrskyj poinformował, że w maju ukraińskie wojsko zniszczyło ponad 89 tys. rosyjskich celów przy użyciu bezzałogowych systemów powietrznych.

Ukraińskie wojsko posiada znacznie rozwiniętą technologię produkcji dronów. 13 marca pisaliśmy, że amerykańskie firmy zbrojeniowe nawiązały współpracę z ukraińskimi producentami dronów, aby opracować nowe bezzałogowe statki powietrzne dla Pentagonu. Amerykańskie firmy zainwestowały miliardy dolarów w rozwój dronów, jednak wiele z nich wciąż nie spełnia oczekiwań Pentagonu.

Na początku września, podczas targów Drone Summit 2025 w Rydze, ukraińska firma obronna VARTA zaprezentowała DroneHunter, kinetyczny przechwytywacz montowany na dronach, zaprojektowany do neutralizowania małych i średnich bezzałogowców powietrznych. Konstrukcja urządzenia składa się z dwóch sparowanych luf kalibru 12 z systemem tłumienia odrzutu wykorzystującym jednoczesny przeciwstrzał.

24 maja Ukraina zaprezentowała innego drona – Batyar, zdolnego do pokonywania dystansu ponad 800 km i realizacji szeregu zadań bojowych, takich jak bombardowanie, działanie jako fałszywy cel lub użycie jako frontowy dron kamikadze.

6 maja Ministerstwo Obrony Ukrainy oficjalnie dopuściło do użytku nowy rodzimy bezzałogowy system powietrzny „Wespa-15”, oparty na technologii światłowodowej. W ten sposób ukraiński przemysł obronny reaguje na rosyjskie postępy w zakresie walki radioelektronicznej.

Na koniec kwietnia br. na Ukrainie około 40 modeli dronów światłowodowych zostało dopuszczonych do eksploatacji. Tylko w kwietniu zatwierdzono aż 15 nowych typów, co pokazuje, jak dynamicznie rozwija się ten segment nowoczesnych technologii wojskowych.

Kresy.pl/wapi.gov.me