Święci Anna i Joachim – dziadkowie Jezusa
Kościół katolicki 26 lipca wspomina świętych Annę i Joachima, rodziców Najświętszej Maryi Panny, a tym samym babcię i dziadka Jezusa Chrystusa.
Choć nie pojawiają się oni na kartach Pisma Świętego, od pierwszych wieków chrześcijaństwa zajmują ważne miejsce w tradycji Kościoła jako wzór małżeńskiej wierności, wytrwałej modlitwy i odpowiedzialnego przekazywania wiary następnym pokoleniom.
Ewangelie nie podają imion rodziców Maryi ani żadnych informacji o ich życiu. Imiona Anna i Joachim pochodzą z pism apokryficznych, przede wszystkim z powstałej w II wieku „Protoewangelii Jakuba”. Apokryfy nie należą do ksiąg natchnionych i nie mogą być traktowane na równi z Pismem Świętym. Mogą jednak przechowywać elementy dawnej tradycji ustnej, która funkcjonowała wśród pierwszych pokoleń chrześcijan.
Według tej tradycji Anna i Joachim byli pobożnym małżeństwem, które przez wiele lat pozostawało bezdzietne. Brak potomstwa był w ówczesnym społeczeństwie przyczyną cierpienia i upokorzenia. Małżonkowie nie utracili jednak nadziei. Modlili się, pościli i prosili Boga o dziecko.
Apokryficzna opowieść podaje, że Joachim udał się na pustkowie, gdzie przez 40 dni pościł i modlił się. Wówczas anioł miał oznajmić mu, że jego prośba została wysłuchana. Podobne zwiastowanie otrzymała Anna. Małżonkowie spotkali się następnie przy jednej z bram Jerozolimy, a po pewnym czasie urodziła się ich córka, której nadano imię Maryja.
Imię Anna wywodzi się od hebrajskiego słowa oznaczającego „łaskę”. Joachim bywa natomiast tłumaczony jako „Bóg umacnia” lub „przygotowanie Panu”. Tradycja przedstawia Annę jako kobietę pobożną i oddaną rodzinie, a Joachima jako człowieka sprawiedliwego, hojnego i wiernego Bogu.
W kulcie chrześcijańskim święci Anna i Joachim są przede wszystkim wzorem rodziców, którzy przygotowali swoje dziecko do wypełnienia powołania wyznaczonego przez Boga. Wychowując Maryję, przekazali jej wiarę, znajomość Pisma i przywiązanie do tradycji Izraela. Chociaż pozostali w cieniu swojej córki i wnuka, ich rola w historii zbawienia jest przedstawiana jako cicha, lecz nieodzowna.
Kult rodziców Maryi rozwijał się najpierw na chrześcijańskim Wschodzie. Około 550 roku w Konstantynopolu wzniesiono bazylikę ku czci św. Anny. Z czasem jej kult, a następnie również cześć oddawana św. Joachimowi, upowszechniły się na Zachodzie. W 1584 roku papież Grzegorz XIII rozciągnął na cały Kościół łaciński obchodzone 26 lipca święto św. Anny. Św. Joachim miał natomiast osobne święto, w sierpniu. Dopiero w wyniku reformy kalendarza liturgicznego z 1969 roku rodziców Maryi objęto jednym wspólnym wspomnieniem, wyznaczonym na 26 lipca.
Święta Anna jest czczona jako patronka matek, kobiet oczekujących dziecka, wdów i małżeństw. Razem ze św. Joachimem patronuje również dziadkom oraz chrześcijańskim rodzinom. W Polsce szczególnie znanym miejscem jej kultu jest sanktuarium na Górze Świętej Anny, gdzie znajduje się figura przedstawiająca Annę razem z Maryją i małym Jezusem, określana jako św. Anna Samotrzecia.
Wspomnienie rodziców Maryi przypomina o znaczeniu więzi łączących kolejne pokolenia. Dziadkowie są w rodzinie strażnikami pamięci, tradycji i doświadczenia, a często także pierwszymi osobami uczącymi wnuki modlitwy i podstaw wiary.
W związku z obchodzonym 26 lipca wspomnieniem świętych Joachima i Anny, rodziców Maryi i dziadków Jezusa, papież Franciszek ustanowił Światowy Dzień Dziadków i Osób Starszych. Jest on obchodzony w czwartą niedzielę lipca, w pobliżu liturgicznego wspomnienia tych świętych. Obchody mają przypominać o znaczeniu osób starszych w rodzinach i wspólnotach oraz o obowiązku otaczania ich szacunkiem, wdzięcznością i należną opieką.
Kresy.pl / Vatican News
