Rosja – Ukraina: współpraca nuklearna
Rosja i Ukraina porozumiały się w sprawie wspólnej produkcji z wykorzystaniem cyrkonu. Dla rozwoju produkcji zostanie wykorzystany zakład “Cyrkonij” w Dnieprodierżyńsku (Obwód Dniepropietrowski). Powiadomił o tym podczas konferencji prasowej 31 lipca w Kijowie prezydent NAEK “ENERGOATOM” Jurij Nedaszkowśkyj.
Jak podkreślił szef “ENERGOATOM-u”: “Doszliśmy do zasadniczego porozumienia, że program cyrkonowy między ukraińskimi i rosyjskimi partnerami zbudujemy tak, aby stać się wzajemnie zależnymi”. Nedaszkowśkyj zaznaczył, że odnowienie produkcji na bazie cyrkonu sprzyjać będzie zabezpieczeniu potrzeb nie tylko ukraińskich elektrowni atomowych, ale również rosyjskich, a nawet umożliwi eksport do państw trzecich.
Takie porozumienie stawia pod znakiem zapytania proponowane przez niektórych naukowców i polityków plany rozwoju przez Ukrainę samodzielnego cyklu produkcji paliwa nuklearnego i samodzielnego zabezpieczenia technicznego ukraińskich elektrowni atomowych.
Obecnie zakład produkcyjny “Cyrkonij” przebywa w procedurze upadłościowej (od 2002 roku), jednak w czerwcu 2007 roku Sąd Gospodarczy Obwodu Dniepropietrowskiego zatwierdził plan restrukturyzacji przedsiębiorstwa.
Zakład “Cyrkonij” w Dnieprodzierżyńsku jest największym przedsiębiorstwem na Ukrainie przerabiającym cyrkon. Pierwiastek cyrkon ze względu na swoje właściwości jest niezbędny przy budowie elementów reaktorów nuklearnych, które funkcjonują na obszarze byłego ZSRR. Zestawy prętów paliwowych są umieszczane w reaktorach w kasetach, wykonanych ze stopów cyrkonu. Ukraina obok własnych złóż uranu posiada również złoża cyrkonu, co dawało podstawy niektórym z ekspertów ukraińskich mówić o możliwości stworzenia własnego zamkniętego cyklu nuklearnego. Wskazywano, że Ukraina obok złóż pierwiastków i zakładów, które są częścią przemysłu nuklearnego, posiada również odpowiednie kadry. Do najsłabszych punktów takich planów należy brak zakładu wzbogacającego uran oraz brak technologii produkcji wirówek – centryfug. Tym niemniej, zdaniem części ekspertów, Ukraina przy odpowiednim finansowaniu mogłaby rozwiązać te problemy.
Strategia Energetyczna Ukrainy zakłada zbudowanie 30 nowych jądrowych bloków energetycznych do 2030 roku. Ostatnie atomowe bloki energetyczne oddano na Ukrainie w roku 2004 w Chmielnickiej i Równeńskiej Elektrowniach Atomowych.
mol. / Kresy
