Dnia 8 maja 1945 roku o godzinie 23:01 czasu środkowoeuropejskiego weszła w życie bezwarunkowa kapitulacja niemieckich sił zbrojnych, formalnie kończąc działania wojenne w Europie. Według czasu moskiewskiego był już 9 maja, dlatego w ZSRR, a później w Rosji, Dzień Zwycięstwa obchodzono dzień później niż na Zachodzie.
Ten dzień przeszedł do historii jako moment definitywnego upadku nazistowskich Niemiec i zakończenia największego konfliktu zbrojnego w dziejach Starego Kontynentu.
Droga do kapitulacji rozpoczęła się znacznie wcześniej. Już na konferencji w Casablance w styczniu 1943 roku alianci ogłosili, że zaakceptują jedynie bezwarunkową kapitulację Niemiec. Po samobójstwie Adolfa Hitlera 30 kwietnia 1945 roku, nowy prezydent Rzeszy, admirał Karl Dönitz, usiłował negocjować zakończenie wojny. Jednak alianci odrzucili jakiekolwiek warunki.
Sytuacja militarna III Rzeszy była beznadziejna. Stolica III Rzeszy, Berlin, poddała się 2 maja 1945 roku. Mimo tego symbolicznego upadku, wiele niemieckich jednostek nadal prowadziło działania zbrojne. Walki trwały m.in. w północnych Włoszech oraz na rozległym obszarze sięgającym od rejonów Drezna i Pragi po Innsbruck i Zagrzeb. Niemcy wciąż utrzymywali także okupację Norwegii. Dopiero 5 maja rozpoczęto formalne rozmowy dotyczące kapitulacji.
Pierwszy akt kapitulacji podpisano 7 maja 1945 roku o 2:41 w Reims, w kwaterze głównej alianckich sił ekspedycyjnych. Podpisy złożyli przedstawiciele Niemiec i aliantów, ale ceremonia nie w pełni satysfakcjonowała Związek Radziecki.
Pod naciskiem Stalina zorganizowano drugą, uroczystą ceremonię w Berlinie-Karlshorst. Było to potwierdzenie kapitulacji podpisanej wcześniej w Reims, z udziałem wyższych rangą przedstawicieli niemieckiego dowództwa. Ze strony aliantów dokument podpisali marsz. Gieorgij Żukow i marsz. lotnictwa Arthur Tedder, a jako świadkowie gen. Jean de Lattre de Tassigny i gen. Carl Spaatz. Niemcy reprezentowali feldmarszałek Wilhelm Keitel, admirał Hans-Georg von Friedeburg oraz gen. płk Hans-Jürgen Stumpff. Dokument spisano w trzech językach – angielskim, rosyjskim i niemieckim – z uznaniem angielskiego i rosyjskiego za wersje autentyczne.
Kapitulacja III Rzeszy stała się symbolem końca II wojny światowej w Europie. Dla aliantów zachodnich 8 maja obchodzony jest jako Dzień Zwycięstwa w Europie, podczas gdy w Rosji święto to przypada 9 maja ze względu na różnicę stref czasowych.
Majowe kapitulacje III Rzeszy nie kończyły wojny. Nadal trwały zaciekłe walki z Japonią.
Czytaj też:
Austria. Zapadła decyzja ws. domu Hitlera
Kresy.pl / Muzeum II WŚ











