Radio Wolna Europa: głos wolnej Polski zza żelaznej kurtyny
3 maja 1952 roku polska sekcja Radia Wolna Europa rozpoczęła z Monachium regularne nadawanie audycji w języku polskim.
Na jej czele stanął Jan Nowak-Jeziorański – emisariusz Komendy Głównej AK i rządu na uchodźstwie, który w inauguracyjnym przemówieniu zapowiedział walkę o zachowanie polskiej tożsamości i przeciwstawienie się komunistycznej propagandzie.
Geneza rozgłośni sięga 1950 roku, gdy w Stanach Zjednoczonych powołano Komitet Wolnej Europy, wspierany m.in. przez Dwighta Eisenhowera i Allena Dullesa. Początkowo programy przygotowywano w Nowym Jorku i emitowano z terenu Niemiec, jednak dopiero przeniesienie redakcji do Monachium umożliwiło rozwinięcie stałej działalności skierowanej do odbiorców w Polsce.
W okresie PRL rozgłośnia stała się jednym z najważniejszych źródeł informacji dla społeczeństwa, przełamując monopol informacyjny władz. Mimo intensywnego zagłuszania audycje docierały do milionów słuchaczy, przekazując wiadomości o sytuacji w kraju i na świecie oraz ujawniając mechanizmy działania aparatu represji. Szczególne znaczenie miały relacje zbiegłych funkcjonariuszy bezpieczeństwa, w tym Józefa Światło, które przyczyniły się do kryzysu politycznego zakończonego przemianami w 1956 roku.
Radio aktywnie informowało o działalności opozycji, m.in. Komitetu Obrony Robotników i środowisk niepodległościowych, a w latach 80. wspierało społeczeństwo w okresie funkcjonowania NSZZ Solidarność i stanu wojennego. Obok programów informacyjnych emitowano audycje publicystyczne, kulturalne i edukacyjne, przypominające historię oraz dorobek polskiej kultury.
Rozgłośnia zakończyła działalność 30 czerwca 1994 roku, po upadku systemu komunistycznego. Przez ponad cztery dekady stanowiła istotny element oddziaływania informacyjnego Zachodu na społeczeństwa Europy Środkowo-Wschodniej i odegrała znaczącą rolę w podtrzymywaniu świadomości politycznej Polaków.
Czytaj też:
„Przyszła pora na Melchiora” – proces, który ośmieszył władzę
„Halo, tu mówi «Błyskawica»!” Pierwsza audycja powstańczego radia
Kresy.pl / PAP
