Sekretarz ONZ: Gaza musi pozostać palestyńska

Sekretarz generalny ONZ António Guterres ponownie skrytykował Izrael za budowanie nielegalnych żydowskich osiedli na Zachodnim Brzegu i wypędzanie jej mieszkańców. Guterres wezwał Izrael do rozwiązania dwupaństwowego. Wypowiedź sekretarza padła w momencie przeprowadzenia kolejnych ataków, w których zginęło kilkudziesięciu mieszkańców, w tym niemowlę.

Podczas obrad Komitetu ONZ ds. Niezbywalnych Praw Narodu Palestyńskiego sekretarz generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych António Guterres przedstawił krytyczną ocenę izraelskiej obecności wojskowej i administracyjnej na okupowanych terytoriach palestyńskich.  W tym samym wystąpieniu oskarżył rząd Izraela o liczne naruszenia prawa międzynarodowego oraz rasizm, podkreślając, że Komisja ONZ ds. realizacji niezbywalnych praw narodu palestyńskiego od 50 lat zajmuje się wspieraniem procesu pokojowego między Izraelem a Palestyńczykami.

Guterres sprzeciwił się dalszej rozbudowie nielegalnych osiedli żydowskich na Zachodnim Brzegu, zwracając szczególną uwagę na planowaną inwestycję w strefie E1 na wschód od Jerozolimy. Jak zaznaczył, projekt ten grozi trwałym podziałem Zachodniego Brzegu na część północną i południową. „Takie działania, w tym ciągła obecność Izraela na okupowanych terytoriach palestyńskich, są nie tylko destabilizujące, ale — jak przypomina nam Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości — również niezgodne z prawem” — powiedział.

Podczas otwarcia sesji komitetu Guterres wskazał na skalę działań podejmowanych na Zachodnim Brzegu. „Na okupowanym Zachodnim Brzegu nieustannie nasilają się nielegalne rozbudowy osiedli, wyburzenia, przesiedlenia i eksmisje” — oświadczył. Według przedstawionych przez niego danych, tylko w 2025 roku przesiedlono tam ponad 37 tys. Palestyńczyków, a w tym samym okresie odnotowano rekordowy poziom przemocy ze strony izraelskich osadników.

Odnosząc się do ogłoszonego przez Izrael przetargu na 3401 lokali mieszkalnych w strefie E1, Guterres ocenił te plany jako głęboko niepokojące. Zaznaczył, że realizacja inwestycji, w połączeniu z trwającymi wyburzeniami, podważy ciągłość terytorialną Zachodniego Brzegu i zada poważny cios wykonalności rozwiązania dwupaństwowego. W jego ocenie takie działania zostały jednoznacznie uznane przez Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości za sprzeczne z prawem międzynarodowym.

Sekretarz generalny ONZ odniósł się także do raportu Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka, dotyczącego izraelskiej administracji na okupowanym Zachodnim Brzegu. Wskazał, że dokument ten dostarcza dowodów na „głęboko zakorzenioną dyskryminację rasową”. Jednocześnie z całą stanowczością potępił zniszczenie kompleksu Sheikh Jarrah, siedziby Agencji Narodów Zjednoczonych ds. Pomocy Uchodźcom Palestyńskim we Wschodniej Jerozolimie. „Groźby ze strony izraelskich urzędników pod adresem personelu ONZ są całkowicie nie do przyjęcia” — dodał.

W dalszej części wystąpień Guterres potwierdził poparcie ONZ dla działalności Narodów Zjednoczonych Agencji dla Pomocy Uchodźcom Palestyńskim na Bliskim Wschodzie (UNRWA). Skrytykował   ustawy przyjęte przez izraelski parlament, które jak zaznaczył — dodatkowo utrudniają realizację mandatu agencji. Publiczne groźby wobec UNRWA określił jako „absolutnie odrażające” i wezwał do ich jednoznacznego odrzucenia przez społeczność międzynarodową.

Odnosząc się do sytuacji w Strefie Gazy po wojnie rozpoczętej w październiku 2023 roku, sekretarz generalny ONZ zwrócił uwagę na utrzymujące się cierpienia ludności palestyńskiej. Zaznaczył, że od czasu zawarcia zawieszenia broni w październiku zginęło tam ponad 500 Palestyńczyków. W tym kontekście wezwał wszystkie strony do pełnego wdrożenia porozumień, zachowania maksymalnej powściągliwości oraz przestrzegania prawa międzynarodowego i rezolucji ONZ.

Guterres zaapelował również o szybki i niezakłócony przepływ pomocy humanitarnej do Strefy Gazy, w tym przez przejście graniczne w Rafah, jedyne łączące Gazę z Egiptem. Przejście to zostało ponownie otwarte dla ograniczonego ruchu po niemal dwuletnim okresie zamknięcia, które nastąpiło w maju 2024 roku. Wcześniej stanowiło ono kluczowy szlak dla pomocy humanitarnej oraz główny punkt ewakuacyjny dla mieszkańców Gazy.

„Gaza jest i musi pozostać integralną częścią państwa palestyńskiego” — stwierdził António Guterres. Dodał, że Gaza i Zachodni Brzeg, w tym Wschodnia Jerozolima, powinny być rządzone przez zjednoczony, legalny i uznany przez społeczność międzynarodową rząd palestyński. W jego ocenie zakończenie okupacji oraz realizacja niezbywalnych praw narodu palestyńskiego pozostają warunkiem osiągnięcia trwałego pokoju w regionie.

W ciągu ostatnich 24 godzin izraelskie ataki zabiły łącznie 13 Palestyńczyków, w tym dziewięciu od wtorkowego świtu, w wyniku ostrzału artyleryjskiego i lżejszej broni wymierzonej w różne obszary w południowej i wschodniej części palestyńskiej eksklawy. Trzech Palestyńczyków zginęło w wyniku ostrzału przez izraelską artylerię domów i namiotów dla uchodźców w rejonie Kizan Abu Raszwan, na południe od Chan Junus, zrelacjonował portal libańskiej telewizji Al Mayadeen. 

Trzech innych Palestyńczyków, troje cywilów, w tym pięciomiesięczne niemowlę, zginęło po ostrzale izraelskiej artylerii na ulicy nr 10 w al-Zajtun, na południowy wschód od miasta Gaza

Od momentu wejścia w życie zawieszenia broni 11 października zeszłego roku zginęło co najmniej 529 Palestyńczyków, a 1462 zostało rannych, a spod gruzów wydobyto 717 ciał. Od początku izraelskiej wojny w Strefie Gazy 7 października 2023 r. liczba ofiar śmiertelnych wzrosła do 71 803 Palestyńczyków. Co najmniej 171 570 zostało rannych.

Kresy.pl/Agencja Anadolu