Litewski sąd nakazł zarejestrować parę homoseksualistów jako związek partnerski
Litewski sąd po raz pierwszy w historii kraju uznał parę homoseksualistów za związek partnerski i nakazał państwu zarejestrowanie ich związku w akcie stanu cywilnego.
Sąd rejonowy w Wilno rozpatrzył sprawę z powództwa Młodzieżowego Stowarzyszenia Tolerancji (TJA), organizacji pozarządowej promującej agendę LGBT i prawnika Aivarasa Žilvinskasa. Sąd przychylił się do ich racji nakazują administracji wpisanie związku pary homoseksualistów jako oficjalnego związku partnerskiego, podał 8 sierpnia portal państwowego nadawcy litewskiego LRT.
„Nasi politycy zbyt długo zwlekali z wzięciem odpowiedzialności, więc musieliśmy zwrócić się do sądu. Cieszymy się, że sąd zdecydował się zapewnić równe prawa naszej parze, która dążyła do sformalizowania ich związku w formie partnerstwa” – stwierdził jeden z homoseksualistów a zarazem przewodniczący TJA Artūras Rudomanskis.
“Dzięki naszym staraniom sprawy te, wszczęte już w 2023 roku, dotarły do wszystkich najwyższych instancji, Trybunału Konstytucyjnego, a ostatecznie do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, którego decyzje wciąż czekają na rozstrzygnięcie – relacjonował z kolei Žilvinskas będący pełnomocnikiem prawnym powodów w czasie postępowania. Jak ocenił – “To zwycięstwo jest znakiem nadziei dla wszystkich par oczekujących na uznanie i z przyjemnością udzielimy im pomocy prawnej”.
Relacjonowana decyzja sądu rejonowego mogła nastąpić dzięki kwietniowemu orzeczeniu Sądu Konstytucyjnego Litwy, który uznał, że brak uregulowania przez Litwę kwestii związków partnerskich osób tej samej płci narusza konstytucję kraju. Ponieważ miejscowy parlament nie przyjął regulacji w sprawie związków partnerskich, homoseksualiści pozywają administrację przed sądy.
W maju 2023 r. litewski parlament większością zaledwie ośmiu głosów udzielił w drugim czystaniu poparcia projektowi ustawy o związkach partnerskich zakładającej ich rozszerzenie na homoseksualistów. Ostatniego kroku rządząca wówczas koalicja Partii Wolności, Związku Ojczyzny-Litewskich Chrześcijańskich Demokratów i Ruchu Liberałów nie wykonała. Do końca ubiegłej kadencji trzecie czytanie się nie odbyło. Koalicja obawiała się, że nie posiada większości kwalifikowanej by obalić ewentualne weto prezydenta Gitanasa Nausėdy.
Ten projekt ustawy o związkach partnerskich stanowi, że zawierający go mogliby mieć wspólny majątek, ale mieliby także możliwość podpisania dokumentu analogicznego wobec intercyzy. Korzystaliby z praw spadkowych właściwych rodzinie, mieliby możliwość działania w swoim imieniu i interesie, reprezentowania się nawzajem w wobec służby opieki zdrowotnej oraz mieliby dostęp do informacji zdrowotnych partnera.
Do przyjęcia projektu ustanawiającego związki homoseksualistów intensywnie nawoływał ówczesny ambasador USA w Wilnie. “Jest to stanowisko rządu USA i prezydenta Bidena. Z pewnością mam nadzieję, że sejm pójdzie naprzód i zatwierdzi ustawę o związkach partnerskich. Myślę, że jest to ważne dla Litwy, jeśli chodzi o pokazanie, że Litwa naprawdę jest częścią zachodniego klubu i jest zgodna ze Stanami Zjednoczonymi w kwestii praw człowieka” – powiedział w maju 2023 roku Robert S. Gilchrist
Był to kolejny projekt w interesie par LGBT, poprzedni Seimas odrzucił jeszcze w 2021 r. Jego procedowaniu towarzyszyły wówczas protesty społeczne przeciwko nadawaniu związkom homoseksualistów rangi podobnej do małżeństwa.
W maju 2024 r. rząd Litwy, na wniosek ówczesnej minister sprawiedliwości Eweliny Dobrowolski Rząd Litwy, złożył do Sądu Konstytucyjnego wniosek z pytaniem, czy brak instytucjonalizacji związków partnerskich osób tej samej płci w prawie kraju nie jest sprzeczny z ustawą zasadniczą kraju.
lrt.lt/kresy.pl
