Zagrożony Dom Polskiego Kombatanta w Paryżu
Narasta niepokój wokół Domu Polskiego Kombatanta im. gen. Władysława Andersa w Paryżu. Trwający od lat spór prawny może doprowadzić do odebrania obiektu francuskiej Polonii. Sprawą zajęła się Kancelaria Prezydenta RP.
Obawy dotyczące przyszłości Domu Polskiego Kombatanta im. gen. Władysława Andersa w Paryżu nagłośnił pod koniec stycznia portal iPolonia.tv w rozmowie z działaczem polonijnym we Francji Andrzejem Dembińskim. Do sprawy odniosła się Agnieszka Jędrzak, minister w Kancelarii Prezydenta RP, odpowiedzialna m.in. za sprawy Polonii. Jak poinformowała, trwający od lat spór o własność tej placówki może zakończyć się jej utratą przez środowiska polonijne we Francji.
Dom Kombatanta został sfinansowany w 1948 roku ze środków rządu RP na uchodźstwie i od dekad był prowadzony przez Stowarzyszenie Samopomocy Polskich Kombatantów we Francji. Przez lata pełnił funkcję ważnego centrum życia polonijnego, miejsca spotkań, działalności społecznej i kulturalnej oraz pielęgnowania pamięci o polskich żołnierzach walczących na Zachodzie. Współpracował również z instytucjami zewnętrznymi, m.in. przy upamiętnianiu szlaku bojowego polskich formacji.
Jak wskazuje Agnieszka Jędrzak, do sporu zaangażowany został także francuski wymiar sprawiedliwości, a jego finał może oznaczać odebranie placówki Polonii. „Trwający od lat spór wokół własności domu […] może jednak sprawić, że Dom Kombatanta zostanie francuskiej Polonii odebrany, dzieląc los szeregu podobnych placówek w innych krajach” – napisała.
W reakcji na sytuację Kancelaria Prezydenta RP rozpoczęła analizę sprawy. Biuro do Spraw Polonii zwróciło się do Ambasady RP w Paryżu oraz do Departamentu Współpracy z Polonią i Polakami za Granicą MSZ o przekazanie informacji dotyczących prawnego tła sporu i podejmowanych działań. Zapowiedziano także zaangażowanie innych instytucji państwowych w celu ochrony placówki.
Bardzo niepokoją mnie wieści nt. Domu Polskiego Kombatanta im. gen. Władysława Andersa w Paryżu.
Ten prestiżowy budynek, sfinansowany w 1948 r. ze środków rządu londyńskiego i prowadzony przez Stowarzyszenie Samopomocy Polskich Kombatantów we Francji, od dekad był miejscem…
— Agnieszka Jędrzak (@ajedrzak) February 2, 2026
Kontekst sprawy przybliżył portal ipolonia.tv, który zwraca uwagę na historyczne i współczesne znaczenie Domu Kombatanta. Obiekt przy rue Legendre w 17. dzielnicy Paryża powstał jako miejsce schronienia i opieki dla polskich żołnierzy, którzy po II wojnie światowej nie mogli lub nie chcieli wrócić do kraju rządzonego przez komunistów. Z czasem stał się centrum życia społecznego, pomocy socjalnej oraz działalności patriotycznej polskiej emigracji.
Obecnie Dom Kombatanta funkcjonuje przede wszystkim jako ośrodek spotkań, pamięci historycznej i kultury polonijnej. Organizowane są tam uroczystości patriotyczne, wydarzenia religijne, koncerty, wystawy i spotkania integrujące Polaków mieszkających we Francji. Choć nie pełni już roli domu opieki dla weteranów, pozostaje jednym z kluczowych symboli polskiej obecności i historii na emigracji.
Zarówno środowiska polonijne, jak i przedstawiciele władz RP podkreślają, że utrata Domu Kombatanta oznaczałaby kolejny przypadek zaniku polskich instytucji emigracyjnych na Zachodzie. Sprawa pozostaje otwarta, a jej dalszy bieg zależy od rozstrzygnięć prawnych oraz działań podejmowanych przez stronę polską.
Spór o Dom Polskiego Kombatanta w Paryżu sięga okresu powojennego i dotyczy przede wszystkim kwestii własnościowych. Budynek został zakupiony po II wojnie światowej ze środków rządu RP na uchodźstwie. Ówczesne prawo francuskie nie dopuszczało jednak nabywania nieruchomości przez zagraniczne stowarzyszenia, dlatego obiekt został formalnie powierzony osobom fizycznym pełniącym funkcję tzw. powierników, którzy utworzyli Stowarzyszenie Powierników. Z relacji środowisk polonijnych wynika, że akt notarialny nie ustanawiał ich właścicielami, a od początku wskazywał na przeznaczenie budynku jako domu polskich kombatantów i ośrodka dla kolejnych pokoleń Polonii we Francji.
Sytuacja zaczęła się komplikować w kolejnych latach, szczególnie po 2015 roku, gdy pojawiły się plany komercyjnego wykorzystania nieruchomości. W odpowiedzi powołano Stowarzyszenie Obrony Domu Kombatanta, które od kilku lat podejmuje działania prawne i społeczne w celu zachowania obiektu w polskich rękach. Spór trafił na drogę sądową we Francji, a według informacji przekazywanych przez obrońców placówki istnieje ryzyko eksmisji polskich organizacji działających w Domu Kombatanta w krótkim czasie po ewentualnym rozstrzygnięciu komorniczym.
Zobacz: UWr chwali Fryderyka II, choć źródła historyczne wskazują na jego pogardę wobec Polski
ipolonia.tv / Kresy.pl
