Powstanie wielkopolskie było wyjątkowe w naszej historii
Powstanie wielkopolskie było wyjątkowe w naszej historii – przypominają historycy. Dziś mija 95. lat od zwycięskiego zrywu polskich mieszkańców Prowincji Poznańskiej przeciwko Rzeszy Niemieckiej. Polacy domagali się powrotu ziem zaboru pruskiego do Rzeczypospolitej i poprzez skuteczną walkę oraz politykę osiągnęli sukces.
Historyk Muzeum Wojska Polskiego Michał Mackiewicz przypomina, że Wielkopolanie doskonale wykorzystali słabość Niemców. Główną przesłanką dającą nadzieję na sukces, była porażka Niemców w I. wojnie światowej, a w konsekwencji rozprężenie całego aparatu państwowego oraz armii. Zdaniem historyka, wybuch powstania i sukcesy powstańców nie byłyby możliwe, gdyby nie słabość niemieckiej armii. Zarazem Michał Mackiewicz podkreśla, że nie tylko te czynniki doprowadziły powstańców do sukcesu. Najważniejsza była determinacja i ofiarność wielkopolskich powstańców.
Z kolei historyk, profesor Tomasz Nałęcz podkreśla, że wyjątkowość powstania wielkopolskiego związana była też wykorzystaniem szansy politycznej. Jak przypomina, powstanie zostało „osłonięte” wsparciem francuskim, ponieważ front wielkopolski został wpisany do nowego rozejmu wojennego w Trewirze. Oznaczało to, że Niemcy „mieli związane ręce” i nie mogli dokonać kontrataku na pozycje powstańców. Zdaniem profesora Nałęcza właśnie na tym polegał kunszt przywódców powstania, że nie tylko potrafili wykorzystać ogromną wolę walki i wysiłek zbrojny Wielkopolan, ale też zapewnieniem pomocy Francji sprawili, że Polacy mogli się cieszyć zwycięstwem.
Profesor Nałęcz podkreśla, że sukces powstania wielkopolskiego i przyłączenie tej dzielnicy do Polski miał ogromne znaczenie dla odbudowującej się II Rzeczypospolitej. Przyłączenie bogatej i dobrze rozwiniętej gospodarczo i przemysłowo Wielkopolski spowodowało, że Polska mogła zdecydowanie lepiej i skuteczniej się rozwijać.
Powstanie wielkopolskie wybuchło 27 grudnia 1918 w Poznaniu, w czasie wizyty powracającego do Polski Ignacego Jana Paderewskiego. Do stolicy Wielkopolski przybył 26 grudnia do Poznania i był owacyjnie witany. Powstańcy w krótkim czasie opanowali całą Prowincję Poznańską z wyjątkiem jej północnych i południowo-wschodnich obrzeży. Powstanie zakończyło się 16 lutego 1919 roku rozejmem w Trewirze.
Tegoroczne, główne uroczystości upamiętniające powstanie wielkopolskie odbędą się w Poznaniu, a nad obchodami patronat objął prezydent Bronisław Komorowski.
IAR/KRESY.PL
