Polacy na Litwie
Studenci z Koła Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Jagiellońskiego podsumowali swój kwietniowy wyjazd na Litwę. 13 maja w Cafe Szafe, w Krakowie odbyło się podsumowujące wyjazd slajdowisko. Poniżej zamieszczamy relację z wyjazdu.
Polacy na Litwie
O projekcie Koła Studentów Stosunków Międzynarodowych UJ
Powróciliśmy już z Litwy na łono ojczyny, kończąc tym samym nasz projekt badawczy. Wróciliśmy bogatsi o nowe wiadomości i doświadczenia. A więc ab ovo.
Po szesnastogodzinnej podróży dotarliśmy do stolicy Litwy i wyruszyliśmy na pierwsze spotkania. Udało nam się porozmawiać z Czesławem Okińczycem – doradcą premiera Republiki Litewskiej, działaczem polskiej mniejszości na Litwie, założycielem, właścicielem i prezesem Radia “Znad Wilii”; Ryszardem Maciejkiańcem – prawnikiem, politykiem, parlamentarzystą, założycielem i liderem Polskiej Partii Ludowej, a także redaktorem naczelnym polskiego tygodnika “Nasz Czas”; Waldemarem Tomaszewskim – politykiem, prezesem Rady Naczelnej Akcji Wyborczej Polaków na Litwie, posłem na Sejm Republiki Litewskiej z okręgu Wilno-Soleczniki, a obecnie oficjalnym kandydatem na fotel prezydenta Republiki Litewskiej; Robertem Mickiewiczem – dziennikarzem, redaktorem naczelnym dziennika “Kuriera Wileńskiego”; Barbarą Orszewską – koordynatorką projektów w Instytucie Polskim przy Ambasadzie Polski w Wilnie. Ponadto odwiedzilśmy Ministra Spraw Zagranicznych Litwy – Vygaudasa Ušackasa oraz spotkaliśmy się z Laurasem Bielinisem – politologiem, byłym doradcą prezydenta Litwy ds. Wewnętrznych.
Wywiady te pozwoliły nam na poznanie sytuacji mniejszości polskiej na Litwie z różnych perspektyw, czy to oczyma zwykłych ludzi, czy dziennikarzy, nauczycieli, czy wreszcie aktywnych polityków. Wypowiedzi rozmówców, często bardzo zróżnicowane względem siebie, uświadomiły nam, że problem mniejszości polskiej to zagadnienie skomplikowane, a nawet kontrowersyjne, mające swoje podłoże w zaszłości historycznej I RP, jak również w wydarzeniach z poprzedniego wieku. Będąc na miejscu mogliśmy zobaczyć, jaki jest stosunek tych dwóch narodów do siebie i jak się do siebie odnoszą. Wyjazd badawczy spełnił swoją rolę – dostarczył nam odpowiednich informacji i materiałów do odpowiedzi na postawiony temat projektu. Przekonaliśmy się, iż mniejszość polska na Litwie pełni nadal ważną rolę w kontaktch bilateralnych pomiędzy Polską a Litwą.
Pomiędzy spotkaniami staraliśmy się poznawać bogactwo historyczne i kulturowe zarówno Wilna, jak i Kłajpedy oraz Kowna, które także odwiedzliśmy. Nie omieszkaliśmy skosztować kuchni litewskiej, a zwłaszcza kawy, która jest tam bardzo popularna. Postanowiliśmy też poznać warunki podróżowania po Litwie, dlatego litewska kolej, autobusy, tramwaje i trolejbusy nie mają przed nami tajemnic. Posłuchaliśmy języka litewskiego, który wbrew pozorom jest całkiem odmienny od polskiego. Wyjazd przyniósł zatem wiele wniosków i uwag dotyczących tematu naszego projektu, ale także samej Litwy i jej kultury.
Obecnie pracujemy nad przelaniem wyników naszej pracy badawczej na papier. Wierzymy, iż nasza publikacja w pełni odda złożony problem relacji polsko-litewskich. Postaramy się określić rolę, jaką w tych relacjach odgrywa mniejszość polska zamieszkująca Litwę. Publikacja na podstawie wyników badań uczestników oraz uzyskanych przez nich materiałów będzie dostępna dla szerokiego kręgu odbiorców w krakowskich bibliotekach m.in. w Bibliotece Jagiellońskiej oraz Bibliotece INPiSM.
Lucyna Pokusa
