Tę bitwę warszawską przegraliśmy. 28 lipca 1656 roku pod stolicą pobili nas Szwedzi
28 lipca 1656 roku nad Wisłą rozpoczęła się jedna z najważniejszych batalii potopu szwedzkiego – bitwa pod Warszawą. Choć zakończyła się porażką Rzeczypospolitej, ukazała determinację jej armii i potwierdziła potrzebę pilnych reform wojskowych.
Po początkowym, błyskawicznym sukcesie Szwedów w 1655 roku, sytuacja zaczęła się odwracać. Polacy zaczęli odzyskiwać stracone wcześniej miasta. Niemal rok od pierwszego ataku Szwedów i kompromitacji pod Ujściem król Jan Kazimierz 1 lipca 1656 roku wkroczył triumfalnie do stolicy.
Jednak Szwedzi nie zamierzali odpuścić. Wkrótce, wspólnie z elektorem brandenburskim Fryderykiem Wilhelmem, ruszyli na Warszawę, by odzyskać inicjatywę.
28 lipca, na łąkach na północ od Pragi, doszło do walnego starcia. Po stronie szwedzko-brandenburskiej do walki stanęło około 18 tysięcy żołnierzy, w tym 6 tysięcy piechoty oraz 47 dział. Rzeczpospolita wystawiła znacznie liczniejszą armię – od 34 do 40 tysięcy ludzi, w tym 3,5 tysiąca piechoty i 18 dział. Jednak większość tych oddziałów została sformowana dopiero w 1656 roku i brakowało im doświadczenia bojowego.
Jan Kazimierz zajął silne pozycje obronne, licząc na wyczerpanie wroga i kontratak kawalerii. Pierwszego dnia udało się odeprzeć frontalne ataki nieprzyjaciela, jednak kluczowe wydarzenia miały dopiero nadejść.
Czytaj też: Ilu uzbrojonych mężczyzn liczyła sobie armia polska i litewska w XVII wieku? Odpowiada dr Radosław Sikora
29 lipca Karol Gustaw przeprowadził manewr oskrzydlający przez Bródno, zaskakując Jana Kazimierza. Choć polska husaria pod wodzą Aleksandra Hilarego Połubińskiego przypuściła potężną szarżę na szwedzką rajtarię – jedną z najwspanialszych w tej wojnie – nie zdołała przełamać obrony. Brak współdziałania lekkiej jazdy, której część… spożywała akurat posiłek, zniweczył szanse na sukces.
30 lipca Polacy wycofali się, unikając okrążenia. Warszawa ponownie wpadła w ręce Szwedów, lecz zwycięstwo okupione było ciężkimi stratami. Bitwa nie przyniosła im przełomu, a Polakom dała kolejną gorzką lekcję o potrzebie modernizacji armii.
Kresy.pl / MuzHP
Czytaj też: Bitwa pod Warką: najgłośniejsze zwycięstwo polskie w czasie potopu
