Katastrofa w centrum stolicy. Co naprawdę stało się w Rotundzie?
15 lutego 1979 roku o godz. 12:40 w centrum Warszawy doszło do jednej z największych powojennych katastrof w stolicy. Wybuch zniszczył budynek Rotundy PKO przy ul. Marszałkowskiej, w którym mieścił się III Oddział Powszechnej Kasy Oszczędności Banku Państwowego.
Eksplozja była tak silna, że charakterystyczna przeszklona konstrukcja niemal całkowicie runęła.
Według oficjalnych danych zginęło 49 osób, a ponad 100 zostało rannych. Wśród ofiar była kobieta w ciąży, co sprawia, że liczba zabitych bywa podawana jako 50. Najczęstsze obrażenia to złamania, urazy kręgosłupa i wstrząśnienia mózgu. Budynek został zniszczony w około 70 proc. Podczas akcji ratunkowej istniało ryzyko kolejnej eksplozji z powodu wysokiego stężenia gazu.
Za bezpośrednią przyczynę katastrofy uznano wybuch gazu, który przedostał się do wnętrza budynku z uszkodzonego gazociągu. Śledztwo wykazało, że do tragedii doprowadził splot zaniedbań technicznych i organizacyjnych. Wskazywano, że przy sprawnym działaniu służb miejskich i kierownictwa obiektu wypadku można było uniknąć. Nikogo jednak nie postawiono przed sądem.
W pierwszych godzinach i dniach po wybuchu pojawiło się wiele hipotez. Część osób podejrzewała zamach terrorystyczny, inni mówili o prowokacji władz lub o próbie zatarcia nadużyć finansowych. Służba Bezpieczeństwa rejestrowała liczne komentarze i pogłoski, także w środowiskach opozycyjnych. Ostatecznie wersja o eksplozji gazu została podtrzymana jako oficjalne wyjaśnienie i do dziś jest uznawana przez większość badaczy.
Czytaj też: Okrutna zagadka PRL. Kto zabił syna Bolesława Piaseckiego?
Rotundę odbudowano w 1979 roku, zachowując jej charakterystyczny, cylindryczny kształt. Przez kolejne dekady funkcjonowała jako oddział banku. W latach 2017–2019 przeprowadzono generalną przebudowę obiektu. Obecny budynek nawiązuje formą do pierwowzoru, lecz ma nowoczesną, przeszkloną konstrukcję i otwartą przestrzeń parteru. W jego wnętrzu znajduje się oddział PKO Banku Polskiego oraz przestrzeń usługowa, a przed budynkiem umieszczono tablicę upamiętniającą ofiary tragedii z 1979 roku.
Czytaj też: Odnaleziony list Pawła Jasienicy
Kresy.pl / PAP
