23 czerwca 1818 roku Tadeusz Kościuszko został uroczyście pochowany w Katedrze na Wawelu. Był to jego drugi pogrzeb.
Kościuszko zmarł pół roku wcześniej, 15 października 1817 roku, w szwajcarskiej Solurze i tam miał miejsce jego pierwszy pochówek. Za sprowadzenie ciała do Krakowa zapłacił sam car.
Legenda dwóch światów
Andrzej Tadeusz Bonawentura Kościuszko urodził się w 1746 roku w Mereczowszczyźnie (dzisiaj na Białorusi). Kształcił się w Szkole Rycerskiej w Warszawie, a następnie – dzięki stypendium królewskiemu – pogłębiał wiedzę wojskową we Francji.
Bitwa stoczona 24 czerwca 972 roku, tradycyjnie określana jako bitwa pod Cedynią, należy do najstarszych starć zbrojnych państwa Piastów potwierdzonych w źródłach pisanych. Najważniejszą informację o niej przekazał niemiecki kronikarz Thietmar z Merseburga, syn grafa Zygfryda z Walbeck, jednego z uczestników wyprawy margrabiego Hodona przeciw Mieszkowi I.
Starcie miało kluczowe znaczenie w konflikcie o wpływy u ujścia Odry między Mieszkiem I a margrabią Marchii Łużyckiej, Hodonem.
Otton I i Hodon
Przyjęcie przez Ottona I w 962 roku tytułu cesarza rzymskiego było ukoronowaniem jego dążeń do przejęcia zwierzchnictwa nad całą chrześcijańską Europą. Na wschodnich rubieżach cesarstwa Otton dążył do podporządkowania lokalnej, słowiańskiej ludności. Zakładano nowe biskupstwa (m.in. w Havelbergu i Brandenburgu) oraz tworzono marchie zarządzane przez margrabiów. Mieszko I, chcąc utrzymać autonomię, dbał o dobre stosunki z cesarzem – płacił trybut i starał się ograniczać samowolę lokalnych niemieckich władz.
24 czerwca 1838 roku w Krakowie urodził się Jan Matejko, jeden z najwybitniejszych polskich malarzy historycznych, rysownik, pedagog i twórca dzieł, które w czasach zaborów utrwalały pamięć o dawnej Rzeczypospolitej.
Był artystą związanym z Krakowem, uznawanym za najważniejszego przedstawiciela historyzmu w polskim malarstwie.
Pochodził z wielodzietnej rodziny. Jego ojciec, Franciszek Ksawery Matejko, był nauczycielem muzyki i przybył do Galicji z Czech, matka zaś, Joanna Karolina Rossberg, wywodziła się z polsko-niemieckiej rodziny rzemieślniczej. Jan Matejko wcześnie wykazywał uzdolnienia plastyczne. Uczył się w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych, a następnie dzięki stypendium kontynuował naukę w Monachium. Krótko przebywał także w Wiedniu.
25 czerwca 1976 roku w Radomiu, Ursusie, Płocku i innych miastach PRL wybuchły robotnicze protesty przeciwko zapowiedzianym przez rząd podwyżkom cen podstawowych artykułów żywnościowych.
Władze komunistyczne wycofały się z planów jeszcze tego samego dnia, ale uczestnicy wystąpień zapłacili za to represjami, pobiciami, zwolnieniami z pracy, procesami i wyrokami więzienia.
Bezpośrednią przyczyną protestów było wystąpienie premiera Piotra Jaroszewicza w Sejmie 24 czerwca 1976 roku. Szef rządu zapowiedział wówczas wzrost cen wielu podstawowych produktów. Mięso i ryby miały podrożeć o 69 proc., nabiał o 64 proc., cukier o 90 proc., a ryż o 150 proc.
Po rozpoczęciu niemieckiej ofensywy na ZSRR władze sowieckie zarządziły ewakuację więzień w głąb kraju. W praktyce funkcjonariusze NKWD zaczęli mordować więźniów na miejscu. Były dziesiątki tysięcy ofiar. (more…)
22 czerwca 1941 roku po 3:00 nad ranem III Rzesza rozpoczęła operację „Barbarossa” – zbrojny atak na Związek Sowiecki bez wypowiedzenia wojny. Był to początek wojny niemiecko-sowieckiej i największej kampanii lądowej II wojny światowej.
Niemcy uderzyli mimo wcześniejszego paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939 roku oraz późniejszego traktatu o granicach i przyjaźni, który sankcjonował rozbiór Polski między dwa totalitarne państwa. W czerwcu 1941 roku dawni wspólnicy w agresji na Rzeczpospolitą stali się przeciwnikami.