FSB opublikowała raport o ustaleniu przez radziecki wywiad personaliów organizatora wołyńskiego ludobójstwa
Wśród materiałów odtajnionych w niedzielę przez Federalną Służbę Bezpieczeństwa wbrew zapowiedziom nie ma przełomowych odkryć historycznych.
TASS opisuje dokumenty jako dowód, że radziecki wywiad jeszcze przed nadejściem frontu dostarczył “dowodów na współpracę ukraińskich nacjonalistów z nazistami i ich zbrodnie przeciwko ludności cywilnej”. Przedstawia raport z 4 sierpnia 1943 roku, sporządzony przez szefa IV Zarządu Ludowego Komisariatu Bezpieczeństwa Państwowego (NKGB), Pawła Sudopłatowa przytaczającego świadectwa eksterminacji ludności polskiej we Włodzimierzu Wołyńskim, do jakiej doszło 18 lipca 1943 roku.
„Podczas nabożeństw oddziały Bandery zabiły na ulicach miasta 11 księży i do 2000 Polaków” – można przeczytać w raporcie. Prawdziwość tego raportu zakwestionował już Grzegorz Hryciuk związany z Uniwersytetem Wrocławskim, twierdząc że nie ma podstaw, by szacować liczbę ofiar UPA w miasteczku na tak dużą liczbę, a UPA oferowała głównie w jego wiejskim otoczeniu.
FSB odtajniła również specjalny komunikat Sudopłatowa, wysłany w lipcu 1944 roku do ludowego komisarza bezpieczeństwa państwowego ZSRR Wsiewołoda Mierkułowa, w którym stwierdzono, że ustalono tożsamość „Kłyma Sawura”, dowódcy UPA na Wołyniu, tego dowódcy, który rozpoczął ludobójstwo ludności polskiej na Kresach Południowo-Zachodnich i bezpośrednio kierował ludobójczymi działaniami.
Sudopłatow raportował również, że „zdobyto grupowe zdjęcie zarządu ukraińskiej nacjonalistycznej organizacji sportowej <<Sokił>> w Zbarażu, datowane na około 1938 rok”. Zdjęcie przechwycone po zajęciu kresowego miasta w województwie tarnopolskim przez Armię Czerwoną pozowliło radzieckiemu wywiadowi zidentyfikować “Kłyma Sawura” jako Dmytro Klaczkiwśkiego, na podstawie zeznań ujętych działaczy UPA.
Wśród dokumentów znajduje się także raport Ludowego Komisarza Bezpieczeństwa Państwowego Ukraińskiej SRR Siergieja Sawczenki z 22 lutego 1945 roku, w którym opisano zabicie Klaczkiwśkiego przez radzieckich funkcjonariuszy 12 lutego 1945 roku.
Raporty nie przynoszą informacji, które nie byłyby do tej pory znane historykom, choć pojawia się faksymile niejawnego wcześniej dokumentu.
tass.ru/historia.org.pl/kresy.pl
