Połowa seniorów żyje za 40 proc. średniej pensji

Połowa polskich seniorów żyje za mniej niż 3,5 tys. zł brutto miesięcznie, co stanowi zaledwie 40 proc. średniego wynagrodzenia. Tymczasem szybko rośnie liczba emerytów z wysokimi świadczeniami – już 7 tys. osób otrzymuje powyżej 15 tys. zł miesięcznie.

Według najnowszego raportu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych liczba emerytów i rencistów w Polsce przekroczyła 8 mln. W tej grupie 6,34 mln stanowią emeryci, blisko 500 tys. pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy, a ponad 1,1 mln – rentę rodzinną. Dane dotyczące struktury świadczeń po waloryzacji w marcu 2025 r. ukazują znaczące różnice w poziomie dochodów osób starszych.

Średnia emerytura wynosi obecnie 4 045,20 zł brutto, czyli o niespełna 300 zł więcej niż rok wcześniej. Jednak rzeczywiste dochody większości seniorów są znacznie niższe. Mediana świadczeń, czyli wartość, poniżej której znajduje się połowa emerytur, wynosi 3 544,38 zł brutto. W przypadku kobiet to 3 011 zł, natomiast u mężczyzn – nieco ponad 4,5 tys. zł.

Co czwarta emerytka musi utrzymać się za 2 269 zł lub mniej, a co czwarty emeryt – za 3 363 zł lub mniej. Ponad połowa świadczeń emerytalnych wynosi 3,5 tys. zł brutto miesięcznie lub mniej, co stanowi ok. 40 proc. średniego wynagrodzenia, które w kwietniu 2025 r. przekroczyło 9 tys. zł.

Minimalna emerytura wynosi obecnie 1 878,91 zł brutto miesięcznie, jednak dostęp do niej wymaga przepracowania odpowiedniego okresu składkowego – 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Osoby niespełniające tych warunków otrzymują znacznie niższe świadczenia. Z danych ZUS wynika, że w marcu 2025 r. 437,9 tys. osób pobierało emerytury niższe niż minimalne, co oznacza wzrost o 8,4 proc. rok do roku. W tej grupie 27,7 tys. seniorów otrzymywało miesięcznie 500 zł lub mniej, a blisko 8 tys. – poniżej 100 zł.

Z drugiej strony systematycznie rośnie liczba osób otrzymujących wysokie świadczenia. Odsetek emerytów z wypłatą przekraczającą 7 tys. zł wzrósł z 0,4 proc. w 2019 r. do 9,8 proc. obecnie. Liczba emerytów otrzymujących co najmniej 15 tys. zł miesięcznie wzrosła w ciągu roku z 3,7 tys. do 7 tys. W grupie tej dominują mężczyźni, podczas gdy kobiety stanowią większość wśród osób z najniższymi świadczeniami.

Różnice te wynikają m.in. z krótszego okresu aktywności zawodowej kobiet oraz dłuższego trwania życia na emeryturze. Skutkuje to niższą sumą zgromadzonych składek i, w konsekwencji, niższym poziomem wypłacanych świadczeń.

Zobacz też: Czy Polacy sfinansują emerytury dla Hindusów? Umowa już na stole

Przeczytaj: 80 miliardów deficytu w ZUS