Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. B. Chlebowskiego, t. 7, Warszawa 1886, s. 789-790.
Ozimina al. Oźmina, rus. Ozymyna, wś, pow. samborski, 16 klm. na płd.-wsch. od Sambora, 2 od sądu pow. w Łące, 3 klm. od st. kolei i urz. poczt, w Kranzbergu. Na zach. leżą Horodyszcze, na płn. Kranzberg, na wsch. Nowoszyce, na płd. Łużek (pow, drohobycki). Wś leży w dorzeczu Dniestru za pośrednictwem Bystrzycy i jej lewobocznego dopływu Czerchawy. Bystrzyca płynie zrazu wzdłuż granicy płd. a potem skręca na płn., tworzy na małej przestrzeni granicę od wsch., a na płd. od zabudowań wiejskich łączy się z Czerchawą, płynącą od zach. z Horodyszcza. Zabudo wania wiejskie leżą na lew. brz. Czerchawy. O. Górna (Horiczna) al.Horyszniany, leżą blisko granicy zachodniej. Na płn.-wsch. leży pastwisko „Moczar”, na płn.-zach. „Tłoka.” Płd. część wsi przerzyna gościniec samborsko- drohobycki. Własn. więk. Celestyna Sozańskiego ma roli or. 18; wł. mn. roli or. 612, łąk i ogr. 151, pastw. 128 mr. W 1880 r. było 625 mk. w gminie (20 rzym.-kat.) Par. rzym. i gr.-kat. w Dublanach. We wsi jest cerkiew pod wezw. św. Mikołaja. Za czasów Rzpltej należała do dóbr koronnych, do klucza dublańskiego, w ekonomii samborskiej a ziemi przemyskiej. W lustracyi z r. 1686 (rkp. Ossol. No 1255, str. 79) czytamy: „Ta wś ma łanów 4 ½ , co czyni ćwierci 18. Między tymi jest ćwierć popowska 1. Osiadłych robotnych ćwierci jest teraz i z tą którą pop odebrał, a teraz się znowu do gromady przywraca, No 12. Sołtyskich ćwierci 2, mielnickich 2, pusta zarosła ćwierć jedna. Powinności tej wsi i robocizny. Z tych ćwierci osiadłych 12, robocizny żadnej nie robią, tylko na straż do dworu dublańskiego po jednemu z każdej ćwierci koleją przez dzień i noc posyłają. Do tego czynszu z każdej ćwierci płacą na rok zł. 4 ½ chrzanu pół miarek jeden dają na rok do dworu dublańskiego. Zagród jest 9, a 3 puste. Z tych różnie płacą, to jest: zagroda Ławrykowska płaci na rok zł. 2, Staszkoska zł. 3, Kalinowska gr. 12, Chomiecka zł. 3, Warenczykowska gr. 12, Czewczycka gr. 12. Z minkowskiej cwierci i łąki dworskiej powinien będzie płacić, kto ją trzyma, gr. 18. Maohowska płaci zł. 3, Gelczyska gr. 12 i pop płaci z cerkiewnej ćwierci gr. 4 ½ mielnik z jednej ćwierci, na której młyna teraz nie masz, płaci zł. 6. Na drugiej ćwierci młyn jest, z którego dwie mierze na dwór należą, trzecia mielnikowi. Do dworu z siekierą powinien iść kiedy potrzeba. Pastwiska pod tą wsią są obszerne, których gdy dwór dublański najmuje, płacą od sztuki bydła po zł. 3. Poddani zaś, kiedy cudze bydło na pastwisko przyjmują, od każdej sztuki bydła powinni dać kurę 1 do dworu dublańskiego. Doszło nas wiedzieć, że pop ozimiński ćwierć roli Maćka wójta i Iwana, braci rodzonych, ojczystą odebrał i do swoich cerkiewnych ról przyłączył; tedy widząo to być z ujmą dóbr ekonomicznych, wynajdujemy, aby tę ćwierć roli zaraz oddał i do gromady przyłączył, co aby dwór dublański exekwował, wkładamy i nakazujemy. Opowiedzieli i to poddani ozimińscy, że Mismisiak dwie ćwierci rołi, to jest jednę wolniczą swoję da-
[s.790]
wną, drugą gromadzką, za przywilejom od JKMości uprosił na sołtystwo, alias na hajductwo, którego w tej wsi nigdy nie bywało. Dla tego praeeavendo, aby grunty ekonomicz ne indebite nie odpadały i powinność z nich nie ginęła, ordynujemy, aby z tej jednej sztuki za „Czeremosznem” leżącej, jako dawno bywało, płacił czynszu na rok zł. 4. Drugie zaś dwie ćwierci, jako indebite otrzymane, aby do gromady oddał, albo z niej gromadzkie powinności odprawował, nakazujemy. Co dwór dublański do exakcyi przywodzić powinien.“ W inwentarzu z r. 1760 (rkp. Ossol. No 1632, str. 20) czytamy: „Ta wieś w osiadłości ma łanów 4 ½ , co czyni ćwierci 18. Videlicet gromadzkich pociężnych ćwierci 12, pusta ćwierć 1, do tych sołtyskich 2, mielniczych 2, popowska 1. Chlebnika ad praesens gromadzkiego wraz z mielnikami zluzowanymi znajduje się No 23. Item mielników do dwóch kamieni 4. Czynsze tej wsi (wymienione szczegółowo) wynoszą 61 zł. 24 gr. Item mielnicy za niekarmienie wieprzów z 2 kamieni po zł. 24 = 48 zł. Powinności gromady ozimińskiej: pańszczyzny żadnej nie robią do dworu, tylko na straż dworską posyłają po jednemu z ćwierci koleją na dzień i noc. Mielnicy z siekierami do dworu dublańskiego kiedy potrzeba około roboty skarbowej chodzą. Pastwiska pod tą wsią obszerne, których gdy dwór dublański najmuje płacą od sztuki bydła po gr. 3 Poddani zaś, kiedy bydła cudze na pastwiska biorą, od każdej sztuki bydła powinni dać kurę jednę do dworu. Dziesięcina z obszarów na błoniu ozimińskim znajdujących się, to jest zboża kopa dziesiąta do kościoła dublańskiego pochodzi, oprócz obszaru nazwanego „Mysa kowszczyzna,“ który pokazało się z pomiaru gruntu sołtyskiego, że 2 ćwierci sołtyskich należy. Obszary i łąki: Na błoniu ozimińskim począwszy od granicy kotowańskiej, stupnickiej i horodyskiej. Obszar z łąką do wolniczych 2 łanów przez JWP. Jana Uruakiego i małżonkę jego trzymanych należący, z niego czynszu pochodzi na rok 20 zł., z kawałków Machowskich 20 zł., z obszaru Petrykowskiego 40 zł., z obszaru Libiszczakowskiego 54 zł., z lasek Fadykowskich 158 zł. 24 gr., suma z obszarów i łąk 392 zł. 24 gr. Lud. Dz.
