Wielka Piramida mogła powstać znacznie wcześniej, niż sądzono. Dowodem erozja kamienia
Najnowsze analizy dotyczące Wielkiej Piramidy w Gizie sugerują, że budowla mogła zostać wzniesiona znacznie wcześniej, niż przyjmuje obowiązująca chronologia starożytnego Egiptu.
Wstępne wyniki badań, opublikowane w styczniu 2026 roku przez włoskiego inżyniera Alberta Doniniego, ponownie ożywiły dyskusję na temat datowania jednej z najbardziej rozpoznawalnych budowli świata.
Autor badania zaproponował zastosowanie tzw. metody względnej erozji (Relative Erosion Method, REM), która polega na porównywaniu stopnia zużycia sąsiadujących powierzchni kamiennych wykonanych z tego samego materiału i wystawionych na podobne warunki środowiskowe. W przypadku piramidy punktem odniesienia są wapienne bloki u podstawy budowli: jedne pozostawały odsłonięte od momentu jej powstania, inne zostały odkryte dopiero po usunięciu okładziny kamiennej, co – według źródeł historycznych – nastąpiło głównie po trzęsieniu ziemi w 1303 roku oraz w okresie mameluckim.
Analizując różnice w stopniu erozji, takie jak głębokość wżerów i ubytki powierzchniowe, Donini oszacował czas ekspozycji starszych fragmentów. Część pomiarów wskazała wartości znacznie wykraczające poza chronologię egipskiej IV dynastii, z którą tradycyjnie wiązana jest budowla. Wyniki sięgają nawet kilkudziesięciu tysięcy lat. Średnia arytmetyczna z dwunastu punktów pomiarowych dała wynik około 25 tys. lat przed teraźniejszością, co odpowiadałoby końcowi paleolitu.
Autor podkreśla, że metoda REM nie ma na celu wskazania dokładnej daty budowy, lecz rzędu wielkości. Zastosowana analiza statystyczna miała określić zakres prawdopodobieństwa, który – według badania – obejmuje okres od około 9 tys. do 36 tys. lat p.n.e. Jednocześnie zaznaczono liczne źródła niepewności, takie jak zmienność klimatu, działalność człowieka, zanieczyszczenie środowiska czy okresowe zasypywanie konstrukcji piaskiem.
Czytaj też: Złoto ważniejsze niż ciało. Tutanchamon został poćwiartowany przez Cartera, potem to zatuszowano
Wyniki badań opublikowano na platformie ResearchGate, która służy naukowcom do udostępniania artykułów, danych i wstępnych analiz. Nie jest to czasopismo recenzowane, lecz sieć akademicka umożliwiająca wymianę informacji i wczesną prezentację wyników badań przed ich ewentualną publikacją w periodykach naukowych.
Choć wnioski Doniniego stoją w sprzeczności z ustaleniami egiptologii, opartej na źródłach pisanych, archeologii i datowaniu radiowęglowym, autor wskazuje na potrzebę dalszych pomiarów i niezależnej weryfikacji. Na obecnym etapie analizy te pozostają hipotezą, która ponownie kieruje uwagę badaczy na problem datowania Wielkiej Piramidy.
Czytaj też: Czy Rzymianie dotarli na ziemie Polski? Odkrycia w Niemczech zmieniają perspektywę
Kresy.pl / ResearchGate
