Zmiany Nowackiej. Bez obowiązkowych lektur w części klas, w pozostałych lista ograniczona do minimum
Od września 2026 r. uczniowie szkół podstawowych będą czytać mniej obowiązkowych lektur. W klasach IV-VI w ogóle ich nie będzie. Zmiany zakładają wprowadzenie kręgów tematycznych, rezygnację ze sztywnej listy książek i nacisk na „rozwój czytelnictwa”.
Zmiany w podstawie programowej języka polskiego obejmują zmiany w liście lektur szkolnych. W klasach IV-VI w ogóle nie będzie lektur obowiązkowych. Zamiast tego uczniowie wybiorą pozycje w ramach ustalonych kręgów tematycznych – takich jak dom, rodzina, przyjaźń czy relacje z naturą. Liczba obowiązkowych lektur w starszych klasach podstawówki została zredukowana do minimum.
Jak podała we wtorek „Gazeta Wyborcza”, nowy model edukacyjny ma obowiązywać od września 2026 roku. Klasy IV–VI będą wspólnie z nauczycielami decydować, które książki będą omawiać. Wśród dostępnych propozycji mają się znaleźć zarówno klasyczne tytuły, jak „Chłopcy z Placu Broni”, jak i bardziej współczesne powieści, np. „Harry Potter”.
„W ciągu roku trzeba będzie przeczytać nie mniej niż cztery książki, które wybierają uczniowie razem z nauczycielami. I one powinny dotyczyć tych kręgów tematycznych. Dzieci muszą przede wszystkim zrozumieć, że literatura może opowiadać o ich życiu, że książki mogą być blisko nich” – stwierdza w rozmowie z „GW” dr Kinga Białek, przewodnicząca zespołu ds. podstaw programowych z języka polskiego.
Program zakłada również zapoznanie uczniów z wybranymi fragmentami Biblii (m.in. opis stworzenia świata, przypowieść o synu marnotrawnym i miłosiernym Samarytaninie), mitami greckimi (Syzyf, Dedal i Ikar), a także baśniami, legendami i krótszymi utworami literackimi. Dzieci będą analizować teksty kultury z różnych dziedzin sztuki – filmu, malarstwa, rzeźby czy komiksu.
Częścią nauki mają stać się również tzw. praktyki kulturowe – rozmowy o przeczytanych książkach.
W klasach VII–VIII lista obowiązkowych lektur zostanie ograniczona do trzech pozycji: „Balladyny” Juliusza Słowackiego, „Dziadów cz. II” Adama Mickiewicza oraz „Kamieni na szaniec” Aleksandra Kamińskiego. Zdaniem dr Białek, ma to służyć wprowadzeniu młodzieży w najważniejsze nurty i postacie polskiej literatury.
Zrezygnowano natomiast z obowiązkowego czytania klasyki światowej. Starsi uczniowie będą mogli sięgnąć po dodatkowe tytuły – jak „Folwark zwierzęcy” George’a Orwella czy książki Agathy Christie – według własnych zainteresowań i decyzji nauczyciela.
Zobacz: Polska rozważa wprowadzenie języka ukraińskiego jako drugiego języka obcego w szkołach
Przeczytaj: RPO kwestionuje legalność zmian w lekcjach religii. Wystosował list do Nowackiej
