Zgromadzone dane pokazują, że liczba aborcji w Polsce ponownie zbliża się do poziomów sprzed października 2020 roku. Obecnie dominuje odwoływanie się do przesłanki zdrowia psychicznego, w miejsce wcześniej obowiązującej przesłanki eugenicznej.
Po jesieni 2020 roku w Polsce, po wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającym tzw. przesłankę eugeniczną za niezgodną z konstytucją, nastąpił gwałtowny spadek liczby legalnych aborcji, co potwierdziły dane rządowe. W 2019 roku przeprowadzono 1110 procedur aborcji, w 2020 roku 1076, w 2021 roku 107, a w 2022 roku 160.
W obecnym stanie prawnym, po wejściu w życie tego orzeczenia, przerwanie ciąży jest dopuszczalne wyłącznie w sytuacji, gdy ciąża jest skutkiem czynu zabronionego lub gdy zagraża życiu albo zdrowiu kobiety ciężarnej. Po okresie wyraźnego spadku liczby zabiegów, w 2024 roku oraz w 2025 roku nastąpił ponowny wzrost liczby aborcji, co wiązane jest z wykorzystaniem przesłanki dotyczącej zdrowia psychicznego.
W 2024 roku w polskich szpitalach przeprowadzono 885 aborcji, wobec 425 w 2023 roku, co wynika ze sprawozdania Rady Ministrów. Z danych Narodowego Funduszu Zdrowia obejmujących okres od stycznia do końca września 2025 roku wynika, że placówki medyczne zaraportowały 627 aborcji. W 2024 roku najwięcej zabiegów wykonano na Mazowszu, gdzie odnotowano 279 przypadków, oraz na Dolnym Śląsku z 182 procedurami, podczas gdy w województwie świętokrzyskim nie przeprowadzono żadnej.
Przed 2020 rokiem około 95–98 proc. aborcji opierało się na przesłance eugenicznej, która pozwalała na zabicie nienarodzonego dziecka ze względu na jego wady genetyczne. Natomiast odwoływanie się do zagrożenia dla życia lub zdrowia kobiety było rzadkością.
Po wprowadzeniu nowych interpretacji przepisów zaczęto częściej sięgać po przesłankę zagrożenia zdrowia, w tym zdrowia psychicznego.
Tzw. przesłanka psychiatryczną została przedstawiona w sierpniu 2024 roku przez minister zdrowia Izabelę Leszczynę. Wystarczy jedno orzeczenie od lekarza psychiatry, który stwierdzi zagrożenie dla „zdrowia psychicznego kobiety”, co pozwala na przeprowadzenie aborcji aż do momentu porodu. Takie zaświadczenie może być wydane nawet w przypadku „złego samopoczucia”, co wyklucza obiektywne przesłanki jej przeprowadzenia. Spekulacje te mogę potwierdzić dane podane na przykładzie szpitala w Oleśnicy, w którym w 2024 r. abortowano 155 dzieci poczętych – wszystkie na tę przesłankę.
Kresy.pl/Rzeczpospolita
