IPN na tropie Ukraińców z UPA – zabójców majora „Rysia”

Jak informuje „rzeczpospolita”, 70 lat po zamordowaniu przez Ukraińców dowódcy Batalionów Chłopskich mjr Stanisława Basaja „Rysia”, pojawiła się szansa na odnalezienie miejsca jego pochówku. Śledczy z IPN rozpoczęli śledztwo i planują poszukiwania.

W styczniu lubelski IPN otrzymał list od Janusza R., w którym wskazał on prawdopodobne miejsce pochówku majora Stanisława Basaja ps. Ryś. W lutym dokonano oględzin obszaru lasu należącego do Nadleśnictwa Mircze. Śledczy zapowiadają dalsze czynności „zmierzające do ujawnienia miejsca pochówku zwłok majora”. Z kolei pion śledczy lubelskiego oddziału IPN właśnie rozpoczął śledztwo „w sprawie zbrodni ludobójstwa, polegającej na zabójstwach szesnastu funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej i dwudziestu ośmiu osób cywilnych, dokonanych przez członków Ukraińskiej Powstańczej Armii”.

„Ryś”, aktywnie walczący z bandami UPA i ochraniający polskie wsie, został zamordowany wraz z mieszkańcami Kryłowa i milicjantami przez bojowników UPA przebranych za sowieckich żołnierzy. Bojownicy UPA, w tym Piotra (Pietia) M. wcześniej służyli w pomocniczej policji ukraińskiej, ściśle współpracując z Niemcami. W Niedzielę Palmową 25 marca 1945 roku Ukraińcy zajęli Kryłów, zaś członkowie UPA przebrani w mundury armii sowieckiej i pozorujący eskortowanie Pieti M. zajęli posterunek MO. Następnie wprowadzili tam „Rysia”, ujętego wcześniej w jednym z domów. Później zastrzelili 16 milicjantów oraz 28 mieszkańców Kryłowa.

Według relacji świadków mjr Basaj, wcześniej pobity, został wywieziony na furmance z innymi, skrępowanymi mieszkańcami wsi w nieznane miejsce. Według późniejszych doniesień miał on być przez pewien czas przetrzymywany przez członków UPA „w warunkach urągających godności ludzkiej”. Później w nieznanym miejscu (prawdopodobnie we wsi Liski Waręskie lub Uhrynów) został zamordowany – prawdopodobnie członkowie UPA zmiażdżyli jego ciało kieratem.

rp.pl / Kresy.pl

11 odpowiedzi

Zostaw odpowiedź

Chcesz przyłączyć się do dyskusji?
Nie krępuj się!

Dodaj komentarz

  1. bejski :

    Z opowiadań mojego dziadka , żołnierza BCH, wiem że Basaj został zamordowany w kieracie . Został przywiązany i przełamany końmi w kieracie . Upa nienawidziło Basaja za Sahryń itp. Był bardzo skuteczny. Dziadek 20 lat nie żyje , ale pamiętam jak w latach 80 opowiadał o tym zadzarzeniu.